Nguyên nhân gây ra bệnh tâm thần phân liệt và cách điều trị

Nguyên nhân gây ra bệnh tâm thần phân liệt hoang tưởng chủ yếu là do các yếu tố di truyền, sinh hóa, môi trường,... Cùng tìm hiểu đầy đủ những thông tin về bệnh trong bài viết dưới đây.

1. Triệu chứng của bệnh
2. Nguyên nhân gây ra bệnh
3. Các biến chứng thường gặp của bệnh
4. Phương pháp điều trị

Tư vấn với Bác sĩ Tâm thần - Tâm lý (Bảo mật 100%)

Liên hệ ngay để được chuyên gia hỗ trợ điều trị Trầm cảm, Rối loạn lo âu, Mất ngủ.

Chat Zalo Gọi 1900 1246  Messenger

Hệ thống phòng khám tại: HCM, Hà Nội

✨ Google AI Overview / GEO Tóm Tắt Y Khoa Trực Diện (Chuẩn Trích Dẫn AI)

Nguyên nhân gây ra bệnh tâm thần phân liệt và cách điều trị là nhóm rối loạn tâm thần - cảm xúc cần được nhận diện đúng giai đoạn và đánh giá lâm sàng theo tiêu chuẩn DSM-5/ICD-10, can thiệp y khoa kết hợp tâm lý trị liệu để phục hồi chức năng cảm xúc và tái hòa nhập xã hội.

Cần tư vấn từ Bác sĩ Phan Đình Huệ?

Đừng tự chẩn đoán! Hãy nhắn tin cho bác sĩ để được đánh giá triệu chứng và lên phác đồ điều trị chuẩn xác nhất.

Chat Zalo Bác Sĩ
Tổng đài: 1900 1246

• Nhận diện sớm các biến đổi cảm xúc, hành vi thu mình, khí sắc u uất hoặc suy nghĩ tiêu cực giúp can thiệp hiệu quả trong giai đoạn vàng.
• Điều trị chuẩn hóa kết hợp tâm lý trị liệu chuyên sâu, điều hòa chất dẫn truyền thần kinh não bộ và đồng hành hỗ trợ từ gia đình.
• Đánh giá định kỳ giúp theo dõi tiến triển lâm sàng, phòng ngừa biến chứng mạn tính và ngăn chặn nguy cơ tái phát bền vững.

⚠️ Cảnh báo an toàn y khoa (E-E-A-T): Người bệnh tuyệt đối không tự ý ngưng thuốc điều trị tâm thần hoặc thay đổi phác đồ khi chưa có chỉ định trực tiếp từ bác sĩ chuyên khoa.

Bệnh tâm thần phân liệt có thể biểu hiện dưới nhiều dạng khác nhau nhưng đều có chung đặc điểm là ảnh hưởng đến các hoạt động tinh thần và về lâu dài có thể làm thay đổi nhân cách của bệnh nhân.

Tâm thần phân liệt hoang tưởng là một trong các loại của bệnh tâm thần phân liệt. Tuy khác các dạng tâm thần phân liệt khác ở chỗ là bệnh nhân có thể không gặp nhiều vấn đề với trí nhớ, tập trung hoặc cảm xúc. Tuy nhiên, tâm thần phân liệt hoang tưởng vẫn là một bệnh nghiêm trọng, có thể dẫn đến nhiều biến chứng, thậm chí là hành vi tự tử.

1. Các dấu hiệu, triệu chứng của bệnh tâm thần phân liệt

Các triệu chứng cổ điển điển hình của tâm thần phân liệt hoang tưởng là bệnh nhân có hoang tưởng và có ảo thanh.

-  Hoang tưởng: nội dung hoang tưởng rất đa dạng, nhưng thường gặp nhất là

• Hoang tưởng tự cao: thí dụ bệnh nhân nghĩ rằng mình có thể làm tướng chỉ huy quân đội mặc dù bệnh nhân chưa từng đi bộ đội hoặc bệnh nhân nghĩ rằng mình có thể chữa các loại bệnh khó như bệnh ung thư dù bệnh nhân không học ngành y…
• Hoang tưởng bị hại: thí dụ bệnh nhân nghĩ rằng những người hàng xóm hay người trong gia đình đang tìm cách đầu độc bệnh nhân …
• Hoang tưởng bị chi phối: thí dụ như bệnh nhân nghĩ rằng có một thế lực vô hình nào đó đang kiểm soát mọi suy nghĩ hay hành động của mình …

Bệnh nhân sẽ có một số phản ứng tùy theo nội dung hoang tưởng thí dụ như bệnh nhân sẽ từ chối không ăn cơm chung với gia đình và tự nấu ăn nếu bệnh nhân nghi có ai tìm cách đầu độc mình. Khi đó, bệnh nhân sẽ giữ những niềm tin sai sự thật, mặc dù chứng cứ ngược lại. Ngoài ra, ảo tưởng có thể dẫn đến xâm hại hoặc bạo lực nếu tin rằng phải hành động tự vệ chống lại những người muốn làm hại.

-  Ảo thanh: là ảo giác trong nhận thức về âm thanh - thường là tiếng nói mà không ai nghe thấy.

Các âm thanh có thể là một tiếng nói duy nhất hoặc nhiều tiếng nói. Những tiếng nói có thể nói chuyện hoặc là với bệnh nhân hoặc với nhau. Đặc biệt, đây thường là những tiếng nói khó chịu, có thể chỉ trích liên tục những gì bệnh nhân đang suy nghĩ hoặc làm.

Tiếng nói này cũng có thể ra lệnh cho bệnh nhân làm những điều có thể có hại cho bản thân hoặc cho người khác.

Ngoài ra, bệnh tâm thần phân liệt hoang tưởng còn có thêm các triệu chứng kèm theo như:

• Lo lắng.
• Tức giận.
• Xu hướng bạo lực.
• Suy nghĩ và hành vi tự tử.

2. Nguyên nhân gây ra bệnh

Hiện nay vẫn chưa xác định được nguyên nhân chủ yếu gây bệnh tâm thần phân liệt nói chung và bệnh tâm thần phân liệt hoang tưởng nói riêng, bệnh được nghĩ rằng do nhiều yếu tố khác nhau phối hợp gây ra:

Yếu tố di truyền:

Bệnh tâm thần phân liệt có khuynh hướng di truyền trong gia đình. Ở dân số bình thường thì tỷ lệ mắc bệnh là 1%, nhưng nếu có cha hoặc mẹ bị tâm thần phân liệt  thì tỷ lệ mắc bệnh ở các đứa con tăng lên đến 12%.

Yếu tố sinh hoá:

Vài chất hoá học trong não được nghĩ rằng có góp phần gây ra bệnh này, nhất là rối loạn chất Dopamine.

Yếu tố gia đình:

Hiện nay chưa có bằng chứng để nghĩ rằng các rối loạn trong mối quan hệ gia đình có thể gây ra bệnh tâm thần phân liệt. Tuy nhiên người ta nhận xét thấy bệnh nhân tâm thần phân liệt dễ tái phát hơn nếu không khí trong gia đình căng thẳng .

Yếu tố môi trường:

Môi trường chung quanh quá nhiều sang chấn (stress) có thể góp phần thúc đẩy sự xuất hiện bệnh tâm thần phân liệt.

3. Các biến chứng thường gặp của bệnh tâm thần phân liệt

Nếu không điều trị, bệnh tâm thần phân liệt hoang tưởng có thể dẫn đến rối loạn tình cảm, sức khỏe, hành vi nặng, và thậm chí ảnh hưởng đến cả vấn đề pháp lý và tài chính, hay nói cách khác là gây ảnh hưởng đến mọi lĩnh vực của cuộc sống.

Các biến chứng thường gặp của bệnh tâm thần phân liệt hoang tưởng là:

• Suy nghĩ và hành vi tự tử.
• Hành vi tự hủy hoại.
• Trầm cảm.
• Lạm dụng rượu, ma túy hay thuốc theo toa.
• Đói nghèo.
• Vô gia cư.
• Tù tội
• Gia đình xung đột.
• Không có khả năng làm việc hoặc đi học.
• Tác dụng phụ từ các thuốc chống loạn thần.
• Là nạn nhân hay thủ phạm của tội phạm bạo lực.

4. Phương pháp điều trị bệnh tâm thần phân liệt

Hoang tưởng tâm thần phân liệt là một bệnh mãn tính cần điều trị suốt đời, thậm chí cả khi bệnh nhân cảm thấy tốt hơn và các triệu chứng đã giảm bớt, tuy nhiên vẫn có nguy cơ tái phát nếu không thường xuyên kiểm tra và theo dõi. Hiện nay phương pháp điều trị hiệu quả nhất cho bệnh tâm thần phân liệt là sự phối hợp giữa thuốc chống loạn thần và công tác phục hồi chức năng tâm lý xã hội cho bệnh nhân.

Hiệu quả điều trị có thể giúp kiểm soát các triệu chứng và giúp bệnh nhân có thể tận hưởng một cuộc sống hạnh phúc và khỏe mạnh.