Hoang tưởng

Hoang tưởng

Bệnh hoang tưởng là chứng rối loạn tâm thần rất phổ biến. Bệnh thường có những biểu hiện sớm như: ăn ngủ thất thường, lời nói không trôi chảy, cảm nhận những điều phi thực tế... 

1. Bệnh hoang tưởng là gì

2. Triệu chứng của bệnh hoang tưởng

3. Nguyên nhân gây ra bệnh hoang tưởng

4. Tác hại của bệnh hoang tưởng

5. Điều trị bệnh hoang tưởng

6. Phòng chống bệnh hoang tưởng

7. Bác sĩ điều trị

8. Chia sẻ từ bệnh nhân

Bác sĩ chuyên khoa

Đàm Văn Đức

Bác sĩ Trần Thu Phương

Bệnh Viện Tâm Thần, Hồ Chí Minh

Điều trị, tư vấn tâm lý tâm thần.

Đặt hẹn khám: NHẤN GỌI BÁC SĨ  PHƯƠNG   

Đàm Văn Đức

Bác sĩ Đàm Văn Đức

Viện Tâm Thần Bạch Mai, Hà Nội

Chuyên gia lĩnh vực tâm thần khoa tâm thần

Đặt hẹn khám: NHẤN GỌI BÁC SĨ  ĐỨC  

Nguyễn Trọng Tuân

Bác sĩ Nguyễn Trọng Tuân

Bệnh Viện Tâm Thần, Hồ Chí Minh

Điều trị tâm thần người lớn

Đặt hẹn khám: NHẤN GỌI BÁC SĨ TUÂN  

 

Trieu-Chung

1. Bệnh hoang tưởng là gì?

Hoang tưởng (tên tiếng Anh là Paranoid Personality Disorder) là một dạng triệu chứng của bệnh tâm thần phân liệt thể hoang tưởng. Theo cách suy nghĩ của người bệnh, nhiều chuyện không có thật nhưng họ lại cho là hoàn toàn đúng. Sự sai lệch này của bệnh nhân nặng nề đến mức bạn không thể giải thích bằng lý lẽ hay chứng minh bằng chứng cứ được.

Quá trình hình thành chứng hoang tưởng rất phức tạp, liên quan mật thiết với các rối loạn tâm thần. Hoang tưởng thường kéo dài và làm biến đổi nhân cách của bệnh nhân, ảnh hưởng lớn đến các hoạt động tâm thần khác.

Bệnh hoang tưởng cần phải được điều trị. Mức độ bệnh, thể trạng cùng phương pháp điều trị sẽ quyết định thời gian điều trị ngắn hay dài. Cần lưu ý thêm rằng việc điều trị sẽ đạt được hiệu quả cao hơn khi người bệnh nhận thức được vấn đề mà mình đang gặp phải và sẵn sàng đối diện với nó. 

Bạn có thể gặp phải một số dạng hoang tưởng như:

Dấu hiệu và triệu chứng của bệnh hoang tưởng

2. Triệu chứng của bệnh hoang tưởng

Những biểu hiện của bệnh hoang tưởng thường không rõ ràng. Các triệu chứng phổ biến của bệnh hoang tưởng bao gồm:

  • Lo ngại mọi người có hành động bí mật gì đó, nghi ngờ hành động của những người khác.
  • Miễn cưỡng khi tâm sự với người khác hoặc tiết lộ thông tin cá nhân do sợ thông tin đó có thể chống lại mình.
  • Khó tha thứ và giữ hận thù.
  • Nhạy cảm và dễ có những suy nghĩ tiêu cực.
  • Không có khả năng làm việc cùng người khác.
  • Nóng tính, dễ tấn công người khác, dễ giận dữ.
  • Có những nỗi nghi ngờ không giải thích được.
  • Tách rời xã hội
  • Hay tranh luận, bướng bỉnh.

Lưu ý rằng: Khi thấy bản thân có các dấu hiệu hoang tưởng, bạn nên mạnh dạn đi khám và điều trị theo chỉ dẫn của bác sĩ. Nếu người thân trong gia đình bạn có những triệu chứng của bệnh hoang tưởng thì nên liên hệ trước với bác sĩ để được hướng dẫn, rồi sau đó đưa người bệnh đi khám. Việc điều trị bệnh hoang tưởng diễn ra càng sớm càng tốt, bởi những triệu chứng của bệnh hoang tưởng tăng dần theo thời gian và khiến cho người bệnh thay đổi tiêu cực theo nó.

3. Nguyên nhân gây ra bệnh hoang tưởng

Nguyên nhân gây ra bệnh hoang tưởng có thể xuất phát từ định kiến hay ám ảnh, từ ảo giác hay là hiện tượng duy nhất của một bệnh loạn thần còn sót lại (hoang tưởng di chứng).

Hoang tưởng cũng có thể gặp trong nhiều bệnh khác nhau như: tâm thần phân liệt, loạn thần cấp, các rối loạn cảm xúc (trầm cảm, hưng cảm) có triệu chứng loạn thần, loạn thần thực tổn...

Sự hình thành và tiến triển của bệnh hoang tưởng

Hoang tưởng suy đoán thường kéo dài và làm biến đổi sâu sắc nhân cách của người bệnh, ảnh hưởng rất nhiều đến các hoạt động tâm thần khác.

  • Hoang tưởng kết tinh: hoang tưởng hình thành và ngày càng được củng cố thành hệ thống vững vàng, cố định.
  • Tri giác hoang tưởng: người bệnh nhìn thấy những sự vật, những người xung quanh có một cái gì đặc biệt khác thường liên quan đến số phận họ.
  • Suy đoán hoang tưởng: dần dần người bệnh tìm thấy cái gì đặc biệt khác thường đó có ý nghĩa ngày càng rõ ràng và giải thích nó theo suy đoán của mình.
  • Hoang tưởng tan biến: hoang tưởng có thể biến đi một cách tự phát hay do điều trị hoặc tan rã trong trí tuệ sa sút.
  • Khí sắc hoang tưởng: người bệnh lo lắng, chờ đợi một cái gì bất thường sẽ đến với mình, một mối nguy hiểm đang đe doạ tính mạng và cuộc đời họ, mà họ không tự giải thích được.

Những yếu tố nào làm tăng nguy cơ mắc bệnh tâm thần phân liệt hoang tưởng?

Có nhiều yếu tố làm tăng nguy cơ mắc phải bệnh này, chẳng hạn như:

  • Tiền sử gia đình có người bị mắc bệnh tâm thần phân liệt.
  • Tăng kích hoạt hệ miễn dịch, chẳng hạn như do viêm hoặc bệnh tự miễn.
  • Có cha lớn tuổi.
  • Mắc một số biến chứng khi sinh, chẳng hạn như suy dinh dưỡng hoặc tiếp xúc với chất độc hay virus có thể tác động đến sự phát triển của não.
  • Dùng thuốc hướng thần (thần kinh hoặc tâm thần) trong độ tuổi thiếu niên và thanh niên.

Lưu ý rằng: Một người khi có nhiều hơn 3 yếu tố nguy cơ sẽ có nguy cơ cao bị mắc bệnh hoang tưởng. Vì vậy, nếu bạn đang có trên 3 yếu tố nguy cơ, bạn cần đi khám bác sĩ để được chẩn đoán bệnh.

4. Tác hại của bệnh hoang tưởng

Bệnh hoang tưởng có thể dẫn đến những hậu quả nghiệm trọng cho bản thân người bệnh và những người xung quanh. Cụ thể là: 

  • Hoang tưởng khiến cho người bệnh luôn lo ngại, nghi kị những người xung quanh, làm rạn nứt các mối quan hệ xã hội cũng như có nguy cơ tan vỡ hạnh phúc gia đình. 
  • Bệnh hoang tưởng khiến cho người bệnh gặp hạn chế lớn trong công việc do không thể làm việc nhóm.
  • Bệnh hoang tưởng khiến cho người bệnh trở nên nóng nảy, dễ giận dữ và tấn công người khác. Trong trường hợp xấu nhất người bị bệnh hoang tưởng có thể trở thành sát nhân giết người. 
  • Bệnh hoang tưởng nếu nặng hơn có thể khiến cho người bệnh có những suy nghĩ tiêu cực, thậm chí có ý nghĩ tự sát.

Lời khuyên của bác sĩ

Chẩn đoán và điều trị sớm có thể ngăn ngừa các triệu chứng của bệnh hoang tưởng diễn tiến nặng hơn và tránh các tình huống phải cấp cứu. Hãy nhìn nhận hoang tưởng là một căn bệnh bạn cần phải chữa, không nên vì tâm lý sợ bị coi là "kẻ tâm thần" mà dấu bệnh và từ chối điều trị.

Có nhiều trường hợp người bệnh không muốn đến khám bác sĩ vì:

  • Người bệnh không chịu thừa nhận mình đang mắc bệnh
  • Người thân hoặc bạn bè không thể khuyên nhủ bệnh nhân tới khám
  • Bệnh nhân ở quá xa nơi có dịch vụ y tế điều trị trầm cảm chuyên sâu
  • Không sắp xếp được thời gian hoặc thời gian hẹn khám bác sĩ không phù hợp

Trong trường hợp đó bệnh nhân hoặc người thân có thể đặt khám từ xa với bác sĩ chuyên khoa giỏi. Bệnh nhân chỉ cần theo sát phác đồ và các hướng dẫn điều trị của bác sĩ. Nếu người bệnh phản ứng mạnh với việc khám chữa bệnh, gia đình nên tham khảo trước ý kiến của bác sĩ để có giải pháp phù hợp.

Địa chỉ khám chữa bệnh hoang tưởng

5. Chẩn đoán và điều trị bệnh hoang tưởng

Chẩn đoán bệnh

Nếu nghi ngờ một người mắc bệnh hoang tưởng, bác sĩ sẽ tiến hành khám và làm một số xét nghiệm để giúp loại trừ khả năng bạn mắc các tình trạng có triệu chứng tương tự nghiện rượu và ma túy. Bác sĩ cũng có thể yêu cầu xét nghiệm hình ảnh, chẳng hạn như chụp MRI hoặc CT.

Bác sĩ sẽ kiểm tra tình trạng tâm thần của người bệnh bằng cách quan sát sự xuất hiện, thái độ và hỏi về những suy nghĩ, tâm trạng, hoang tưởng, ảo giác, sử dụng chất và khả năng bạo lực hoặc tự tử. Họ cũng sẽ thảo luận về tiền sử bệnh lý cá nhân và gia đình.

Điều trị

Nguyên tắc điều trị bệnh hoang tưởng tại phòng khám Hello Doctor

Các bác sĩ sẽ dựa trên những kết quả chẩn đoán để đưa ra phương án điều trị thích hợp nhất. Bác sĩ có thể chỉ định bệnh nhân dùng thuốc an thần để trị cảm giác sợ hãi và kiềm chế sự hưng phấn thái quá mỗi khi lên cơn. 

Ngoài ra, bác sĩ có thể sẽ chú ý vào việc tìm những nguyên nhân có thể tác động tới sự lên cơn của người bệnh như ngộ độc (cần phải chữa trị ngay), một số bệnh liên quan hoặc một vấn đề tình cảm làm bệnh nhân xúc động mạnh. Trong trường hợp người bệnh mắc bệnh hoang tưởng nặng, bác sĩ sẽ có các phương án điều trị đặc biệt.

Những điều mà bệnh nhân cần làm

  • Bền bỉ khi điều trị
  • Dùng thuốc theo chỉ dẫn
  • Không được ngừng sử dụng thuốc mà không hỏi ý kiến bác sỹ
  • Thay đổi lối sống
  • Giảm căng thăng trong công việc
  • Trung thực khi điều trị bệnh
  • Không bao giờ tuyệt vọng 

Chi phí khám, điều trị bệnh hoang tưởng là bao nhiêu tiền?

Bệnh hoang tưởng thuộc về tâm thần phân liệt, là bệnh cần chữa trị lâu dài và phụ thuộc và tình trạng của người bệnh. Bởi vậy không có câu trả lời cụ thể cho chi phí khám, trị liệu bệnh là bao nhiêu. Tuy nhiên, Hello Doctor muốn nhấn mạnh rằng, để an toàn cho bản thân, KHÔNG tự ý dùng thuốc, hãy gặp bác sĩ  để được khám, chẩn đoán, lên phác đồ, liệu trình thuốc điều trị cho phù hợp càng sớm càng tốt.

6. Phòng chống bệnh hoang tưởng

Để phòng tránh bệnh hoang tưởng, người bệnh cần thực hiện những nguyên tắc sau:

  • Uống thuốc theo chỉ dẫn
  • Chú ý đến dấu hiệu cảnh báo
  • Thực hiện một kế hoạch để biết phải làm gì nếu triệu chứng trở lại
  • Tránh thuốc và rượu

Đọc thêm các thông tin hữu ích:

Có thể thấy hoang tưởng ảnh hưởng rất lớn đến cuộc sống của người bệnh. Vì vậy việc chữa trị là vô cùng cần thiết. Hẹn khám ngay với bác sĩ để vượt qua hoang tưởng và trở lại với cuộc sống tốt đẹp: 1900 1246.

Bác sĩ khám, điều trị

Nguyễn Thi Phú

Thạc sĩ - Bác sĩ Nguyễn Thi Phú

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Đại Học Y Dược

Kinh nghiệm: 15 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Nguyễn Trọng Tuân

Bác sĩ Nguyễn Trọng Tuân

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm thần TP Hồ Chí Minh

Kinh nghiệm: 17 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Đàm Văn Đức

Bác sĩ Đàm Văn Đức

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Đại học Y Hà Nội

Kinh nghiệm: 11 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Nguyễn Trọng Hiến

Bác sĩ Nguyễn Trọng Hiến

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Lão khoa Trung ương

Kinh nghiệm: 11 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Trần Thị Thu Phương

Bác sĩ Trần Thị Thu Phương

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm Thần Tp. Hồ Chí Minh

Kinh nghiệm: 15 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Phạm Văn Trụ

Bác sĩ Phạm Văn Trụ

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm thần Tp Hồ Chí Minh

Kinh nghiệm: 35 năm

Vị trí: Phó giám đốc bệnh viện

Đánh giá, chia sẻ Gửi đánh giá

  • Mai Quỳnh Trang

    Dạo gần đây anh trai tôi rất nhạy cảm, rất hay nổi nóng và đặc biệt luôn nghĩ người khác có bí mật gì đó giấu mình. Cho dù mọi người có giải thích đến mấy đi chăng nữa thì anh ấy vẫn cho là mọi người có chuyện giấu mình. Tôi đã đặt lịch khám cho anh ý, mong sao bác sĩ có thể chữa khỏi bệnh cho anh ý.

    08/01/2018
  • Trần Khanh Trinh.

    Bài viết cung cấp nhiều thông tin hữu ích. Xin cảm ơn tác giả. Nhân đây chị Nguyễn Thị Phượng có thể trao đổi kinh nghiệm khuyên nhủ người bệnh chịu hợp tác đi khám và điều trị được không ạ. Cảm ơn trước.

    03/11/2017
  • Lê Minh Hà

    Điều trị bệnh này thực sự khiến tôi cảm thấy rất mệt mỏi nhưng cũng phải cố gắng kiên trì điều trị. Mọi người cũng nên như vậy

    16/10/2017
  • Nguyễn Ngọc Anh

    Điều trị bệnh này cần thời gian dài chứ không phải trong ngày một ngày hai. Ai có người thân mắc bệnh thì nên chuẩn bị sẵn tâm lý.

    05/10/2017
  • Nguyễn Thị Phượng

    Gia đình tôi có người bị bệnh hoang tưởng. Để thuyết phục được người đó tin là mình bị bệnh và chữa trị là cả một vấn đề. Tôi đã phải nhờ đến sự trợ giúp của bác sĩ Phú mới đưa được người đó đi khám. Cảm ơn bác sĩ Phú rất nhiều

    29/09/2017
Xem thêm đánh giá

Nguyễn Thị Tiểu Bình (08/08/2018)
Xin Chào Bác Sỹ.
Em đang rất bế tắc mong được tư vấn ạ. Mẹ em vốn từ trước đã không được bình thường, rất độc tài không nghe ý kiến của ai. 3 năm trước, ba em mất do ung thư phổi từ đó mẹ em ko còn bình thường nhưng do lúc đó gia đình em đơn chiết bản thân em thì học năm cuối, chị em chuẩn bị thi thạc sĩ gia đình khó khăn về kinh tế, còn thiếu nợ nên em ko có điều kiện đưa mẹ đi khám. Thời gian gần đây mẹ em có nhiều dấu hiệu hoang tưởng như luôn kể những chuyện ngày xưa của ba em mà không đúng sự thật, và luôn khẳng định mình rất tỉnh táo. Hiện tại em ko biết phải làm sao đưa mẹ em đi khám bởi vì em ở An Giang, đi lại xa thêm mẹ em không chịu tin mình bị bệnh. Bản thân em thì đi làm rất khó xin nghĩ, chị em thì có con nhỏ mà bệnh này cần phải có người thân theo lâu dài để chữa trị. Giờ em không biết như thế nào nữa ạ.
phùng thi thu thủy (17/06/2018)
e gai e co bieu hien lo lang bat an rui ao tuong ra moi viec cu sợ rui nghi co nguoi theo doi minh...nhung luc nhu vay mat no cu dai dai ra..rui khi kg co ai la no bo di dau phai di tim no ve...cho e hoi nhung bieu hien nhu vay la bi j va cach dieu tri nhu the nao..
Nguyễn Thị Tám (17/05/2018)
A trai tôi hôm nay có biểu hiện là nhìn thấy rất nhiều người đuổi theo để giết mình , và a chạy trốn làm thân thể bị thương . Tôi muốn được bác sĩ tư vấn
Trần thị kiều Linh (18/04/2018)
Thân chào bác sĩ.hiện nay anh tôi bị nôn mửa rồi ngã,đua vào bênh viện được 2 ngày thì anh tôi ra viện nhưng kèm theo đó luôn thấy sâu bọ cắn mình,thấy có người kéo đến chửi nhau.vậy anh tôi có bị hoang tưởng không ạ
Hello Doctor (19/04/2018)
Chào bạn Linh, trong trường hợp của anh bạn có thể bị hoang tưởng do ảnh hưởng của việc bị ngã và sang chấn tâm lý. Chúng tôi có lời khuyên là gia đình nên đưa anh bạn đến gặp bác sĩ chuyên khoa Tâm thần để sớm có biện pháp điều trị, tránh để lâu tình trạng sẽ ngày càng tệ hơn.
Thân quốc huy (07/03/2018)
Chào bác sỹ
Giá đình tôi có người có dấu hiệu của bệnh tâm thần ảo tưởng nhưng do chưa tìm hiểu sâu về căn bệnh này nên tôi cùng gia đình chưa dám khẳng đinh liệu có phải người nhà mắc bệnh này hay không
Nhân đây tôi xin nêu vài ví dụ về vài ví dụ của người nhà xin nhờ bác sỹ tư vấn liệu đây có phải là dấu hiệu của bệnh tâm thần ảo từ hay không :
Người nhà là vợ của em trai tôi

. Hạn chế tiếp xúc với mọi người xung quanh kể cả người trong gia đình dù đã ở với nhau thời gian dài nếu có tiếp xúc cũng chỉ lặp đi lặp lại một vài kiểu câu nói xã giao
. Không chủ động làm một hoạt động nào hoặc chỉ lặng theo thói quen sẵn có trừ khi được nhắc nhở và sau một thời gian không có sự nhắc nhở sẽ lại trở về trạng thái cũ.
. Có dấu hiệu suy nghĩ tiêu cực về người thân trong gia đình cho rằng sợ hãi vì mọi người xung quanh đang hắt hủi ghét bỏ mình nhưng khi hỏi lí do thì chỉ trả lời là nhìn thấy như vậy chứ không đưa ra dẫn chứng nào cụ thể
Có cách nói chuyện không logic với nhau nhưng khi được hỏi vì sao câu chuyện không logic thì trả lời chỉ nói sự thật nhưng lại không giải thích được vì sao có sự thiếu logic kia
Không làm việc được ở những nơi cần sự giao tiếp từng làm việc ở một vài nơi nhưng không tồn tại được lâu
Chỉ nói như suy nghĩ thiếu logic của mình cho một người ( chồng) nhưng khi giải quyết vấn đề thiếu logic đó trước tập thể thì im lặng
Trên đây là những biểu hiện của người nhà xin bác sỹ xem qua và tư vấn giúp để chúng tôi có hướng liên lạc điều trị
Xin cảm ơn !
Hello Doctor (08/03/2018)
Hoang tưởng thì chúng tôi hiện chưa thể kết luận được vì cần phải tiếp xúc với người bệnh hoặc người thân sinh hoạt giao tiếp với người bệnh nhiều nhất thì mới có kết luận được . Nhưng nếu vợ em trai anh đã có biểu hiện như trên có thể cô ấy có trầm cảm, anh nên đưa cô ấy đi khám sớm để bác sĩ xác định đây là tình trạng bệnh lý gì nhé. Việc chẩn đoán và điều trị đúng bệnh không chỉ giúp cô ấy tái hoà nhập cộng đồng mà còn giúp gia đình có thể ngăn chặn những biến chứng trầm trọng do các bệnh lý Hoang tưởng, trầm cảm gây nên.

Bình luận, đặt câu hỏi

Các thông tin cá nhân của bạn sẽ không bị công khai

Nội dung

Đọc thêm

Bệnh tâm thần hoang tưởng
Hoang tưởng
Hoang tưởng(rối loạn suy nghĩ) là những ý tưởng, phán đoán sai lầm, không phù hợp với thực tế khách quan, do bệnh tâm thần gây ra nhưng...
Các dấu hiệu, biểu hiện và triệu chứng của bệnh hoang tưởng
Triệu trứng
Bệnh hoang tưởng thường có dấu hiệu và triệu chứng đặc trưng là gặp các ảo giác, cảm nhận điều phi thực tế, đa nghi và có những suy đoán...
Nguyên nhân, sự hình thành và phát triển của bệnh hoang tưởng
Nguyên nhân
Bệnh hoang tưởng có thể xuất phát từ định kiến hay ám ảnh, ảo giác hay hiện tượng của bệnh loạn thần sót lại. Cùng xem các chuyên gia trao...
Bệnh hoang tưởng có chữa được không? - Lời khuyên từ bác sỹ chuyên khoa
Điều trị
Hoang tưởng là một dạng bệnh tâm thần. Người bệnh không thể phân biệt được thực tế những gì đang xảy ra với những thứ bệnh nhân tưởng tượng. Đặc điểm...
Cách chữa bệnh hoang tưởng ghen tuông - Đôi lời từ chuyên gia Hello Doctor
Điều trị
I. Ghen là gì? Ghen là một biểu hiện cảm xúc thường thấy trong tình yêu. Ở mức độ vừa phải, ghen có thể được sử dụng như một trong những...
Xem thêm tin liên quan