Bệnh hoang tưởng được yêu và các dấu hiệu nhận biết

Bệnh hoang tưởng được yêu và các dấu hiệu nhận biết

Hoang tưởng được yêu là một dạng của bệnh hoang tưởng. Biểu hiện dễ nhận thấy là người bệnh có những suy nghĩ lệch lạc, cho rằng người khác đang yêu mình, đối tượng đó thường là người có địa vị trong xã hội. Để hiểu rõ hơn, mời bạn tham khảo một mẫu bệnh nhân điển hình dưới đây.

Chào bác sĩ, em gái tôi đang học đại học và mê phim Hàn, khoảng 1 tháng nay em cứ nói với tôi rằng có diễn viên Hàn Quốc nào đó đang yêu thầm và đi theo em. Tôi thấy lạ lắm vì đây không thể là sự thật, bác sĩ cho tôi hỏi em có bị bệnh gì không ạ? Tôi có nói em thì em không chịu đi bác sĩ. Có cách nào để kiểm chứng ở nhà em có bệnh thật hay không? Hay có cách nào khuyên em tôi đi khám bệnh không ạ?

Trả lời:

===

Bác sĩ tham vấn thông tin và hỗ trợ khám bệnh:

✍ HCM: Bác sĩ Tuân, Bs Trụ, Bs Uyên -Bênh viện Tâm Thần

                Bác sĩ Phú - Đại học Y Dược

✍ HN:  Viện Tâm Thần Bạch Mai - Đại Học Y Hà Nội.

☎ Gọi điện tư vấn: 19001246

===

Chào anh, theo những lời anh kể, có thể thấy trong một tháng nay em gái anh đang có triệu chứng hoang tưởng. Hoang tưởng là những ý tưởng, phán đoán sai lầm, không phù hợp với thực tế khách quan nhưng người bệnh cho là hoàn toàn chính xác, không thể giải thích phê phán được và chỉ mất đi khi bệnh thuyên giảm. Triệu chứng này có thể gặp trong nhiều bệnh như Tâm thần phân liệt, Rối loạn hoang tưởng hoặc Rối loạn cảm xúc. Tuy nhiên để xác định được bệnh và có hướng điều trị thì em gái anh cần phải được bác sĩ chuyên khoa thăm khám kĩ lưỡng.

1. Em gái anh có mắc bệnh không?

Em gái anh đang có triệu chứng hoang tưởng được yêu, triệu chứng này do sự thay đổi sinh lý tại não dẫn đến việc có những suy nghĩ khác lạ và không đúng với thực tế khách quan. Những rối loạn này có thể là tổn thương không hồi phục hoặc có thể trở về bình thường sau quá trình điều trị. 

Triệu chứng hoang tưởng này có thể gặp trong các bệnh như Tâm thần phân liệt, Rối loạn hoang tưởng hoặc Rối loạn cảm xúc. Trong Rối loạn hoang tưởng có một nhóm "Rối loạn hoang tưởng được yêu" (Erotomania) rất giống với bệnh tình của em ấy. 

2. Đặc điểm và dấu hiệu nhận biết của Rối loạn hoang tưởng được yêu

Rối loạn hoang tưởng đặc trưng bởi một hoặc một nhóm niềm tin, suy nghĩ sai lầm, không phù hợp với thực tế và kéo dài dai dẵng. Trong thể được yêu, bệnh nhân tin rằng có một người yêu mình thiết tha, thường là những người có địa vị xã hội cao hơn như người nổi tiếng, cấp trên,... Tình trạng này có thể xảy ra đột ngột, theo cơn và tự hết hay kéo dài dai dẳng. Nghiên cứu của Kennedy N1 và cộng sự chỉ ra bệnh này thường xảy ra ở giới nữ, đặc biệt là những người cô đơn, có ít các mối quan hệ xã hội.

Đặc điểm nhận biết bệnh ngoài việc có một hoang tưởng kéo dài trên 1 tháng còn có:

  • Tin rằng "người ấy" gửi cho mình các tin nhắn bí mật qua các chương trình phỏng vấn, mua nhiều các báo, tạp chí có hình "người ấy", tìm mọi cách liên lạc như thư từ, điện thoại, tin nhắn,...
  • Ảo giác: xuất hiện liên quan đến hoang tưởng. Ví dụ như em gái anh hoang tưởng được yêu có thể kèm theo ảo giác diễn viên đó đi theo sau mình.
  • Rối loạn cảm xúc: Em gái anh có thể thay đổi cảm xúc so với lúc trước, hay bực bội và buồn rầu, hoặc nóng tính hơn.
  • Các sinh hoạt cá nhân vẫn diễn ra bình thường, hoang tưởng này không ảnh hưởng hoặc ít ảnh hưởng đến các hoạt động học tập, làm việc của em gái anh.
  • Hoang tưởng này xảy ra không liên quan đến sử dụng các thuốc hay chất gây ảnh hưởng hệ thần kinh.

3. Cách kiểm chứng bệnh của em gái anh tại nhà

Tôi muốn nhấn mạnh rằng chỉ có thể kiểm chứng lại triệu chứng của em gái anh để xem đó có phải là hoang tưởng thật sự hay không và phát hiện các triệu chứng khác, việc chẩn đoán bệnh tâm thần rất phức tạp, trải qua nhiều xét nghiệm và có thể gây khó khăn với cả bác sĩ chuyên khoa. Việc tự chẩn đoán có thể dẫn đến sai lầm trong điều trị làm bệnh nặng hơn. Vì thế, anh nên cố gắng đưa em ấy tới bác sĩ sớm nhất. 

Về triệu chứng hoang tưởng, anh nên nói chuyện với em gái để hiểu hơn về suy nghĩ của em ấy. Nên:

  • Cân nhắc thật kỹ lưỡng để xem suy nghĩ hay niềm tin ấy có thật hay không? 
  • Có nguyên nhân nào làm em ấy suy nghĩ như thế, hãy tìm hiểu xem các suy nghĩ đó hình thành như thế nào? 
  • Hỏi các câu hỏi mở để em gái anh có thể nói nhiều hơn về niềm tin đó như "Tại sao em nghĩ như vậy" hay "Em còn gì muốn nói với anh hay không?"
  • Hướng dẫn em tập trung vào những thực tế đang diễn ra và suy nghĩ lại về các niềm tin của em.

Trong quá trình này, anh nên tránh:

  • Tranh cãi: Vì em gái anh tin việc đó là thật nên việc cố thuyết phục sẽ không hiệu quả.
  • Đồng ý với những niềm tin đó: Chỉ tập trung vào suy nghĩ của em ấy, không nên củng cố thêm niềm tin sai lầm đó.

Sau khi đã hiểu hơn về suy nghĩ của em gái anh, anh có thể nhận ra nhiều hơn lý do mà em gái anh suy nghĩ như vậy và nhận ra tình trạng của em ấy. 

4. Cách khuyên bảo để em gái anh đi khám bác sĩ

Các bệnh tâm thần thường được chữa trị bằng thuốc, trị liệu tâm lý và các phương pháp khác, thế nên việc khám cho em gái anh là hết sức cần thiết. 

  • Anh nên khuyên em gái đi đến bác sĩ cần sớm càng tốt và anh có thể hỗ trợ em ấy bằng cách đi cùng. 
  • Anh có thể chọn cách nói khác như "Anh biết em nghĩ rằng em không có bệnh gì cả, nhưng em có thể đi khám để anh yên tâm hơn được không? Sau khi khám xong anh sẽ không nhắc về việc này nữa."
  • Trong trường hợp em gái anh không muốn đi vì sợ hãi hay lo lắng, anh không nên thúc ép, như thế sẽ làm em sợ và tránh né anh hơn. Anh nên khuyên rằng bác sĩ sẽ giúp em ấy khỏe hơn.
  • Ngay cả khi em ấy nhất định không đi, những lời anh nói có thể làm em suy nghĩ và tìm đến anh khi nhận ra tình trạng của bản thân và cần hỗ trợ.
  • Anh có thể tìm đến sự hỗ trợ của bác sĩ, cả hai sẽ thảo luận và tìm cách tốt nhất cho em ấy như bác sĩ có thể thăm khám tại nhà hoặc tư vấn cho anh thêm.
  • Trong trường hợp hoang tưởng gây nên những tình huống nguy hiểm, anh nên gọi cấp cứu từ bệnh viện. Lúc này, bệnh việc là nơi tốt nhất để giúp em ổn định lại.

Lời khuyên của bác sĩ: Em gái anh hiện giờ đang có những thay đổi về chức năng sinh lý của não gây nên những nhận thức sai lầm, anh nên khéo léo để không tạo thêm áp lực tâm lý cho em ấy. Các triệu chứng của em có thể do các bệnh như Rối loạn hoang tưởng dạng được yêu, Tâm thần phân liệt,... Các bệnh này có thể điều trị khỏi nếu dùng thuốc hoặc trị liệu tâm lý đúng cách. Vì vậy, điều cần thiết lúc này là thuyết phục và đưa em đến bác sĩ để khám và sớm chẩn đoán, điều trị để đưa em về trạng thái như bình thường. 



Bác sĩ khám, điều trị

Nguyễn Thi Phú

Thạc sĩ - Bác sĩ Nguyễn Thi Phú

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Đại Học Y Dược

Kinh nghiệm: 16 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Nguyễn Trọng Tuân

Bác sĩ Nguyễn Trọng Tuân

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm thần TP Hồ Chí Minh

Kinh nghiệm: 18 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Đàm Văn Đức

Bác sĩ Đàm Văn Đức

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Đại học Y Hà Nội

Kinh nghiệm: 12 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Nguyễn Thành Long

Thạc sĩ - Bác sĩ Nguyễn Thành Long

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Đại Học Y Hà Nội

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Lê Ngọc Phương Uyên

Bác sĩ Lê Ngọc Phương Uyên

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Trần Thị Thu Phương

Bác sĩ Trần Thị Thu Phương

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm Thần Tp. Hồ Chí Minh

Kinh nghiệm: 16 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Phạm Văn Trụ

Bác sĩ Phạm Văn Trụ

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm thần Tp Hồ Chí Minh

Kinh nghiệm: 36 năm

Vị trí: Phó giám đốc bệnh viện

Nguyễn Thị Hòa

Thạc sĩ - Bác sĩ Nguyễn Thị Hòa

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bộ môn Tâm thần – Đại học Y Hà Nội

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Thông tin thêm về Hoang tưởng

Bệnh hoang tưởng ghen tuông - dấu hiệu nhận biết và cách chữa trị
Hoang tưởng ghen tuông là một dạng trong rối loạn nhân cách hoang tưởng. Triệu chứng thường thấy nhất đó là sự nghi ngờ, thiếu tin tưởng vô cớ đối với...
Bệnh hoang tưởng bị hại và các dấu hiệu nhận biết
Các bác sĩ chuyên khoa tâm thần học của Hello Doctor sẽ chia sẻ với bạn những thông tin hữu ích về chứng hoang tưởng bị hại cùng...
Hướng dẫn cách chăm sóc người bị bệnh hoang tưởng tốt nhất
Gia đình nên có kiến thức về việc lập kế hoạch chăm sóc để hỗ trợ người mắc bệnh hoang tưởng một cách tốt nhất. Dưới đây là một số chia sẻ của...
Bác sĩ chữa bệnh hoang tưởng giỏi ở Hà Nội và TP.HCM
Chào bác sĩ, cô tôi năm nay 32 tuổi, trước đây cô vẫn bình thường nhưng cách đây một vài năm sau khi gặp một số vấn đề không...
Bệnh hoang tưởng có chữa khỏi được không?
Chào bác sĩ, tôi tên là Ngọc. Tôi có một người quen bị bệnh hoang tưởng. Tôi có tìm hiểu và biết được đây là...

Đánh giá bài viết Gửi đánh giá

    Bình luận, đặt câu hỏi

    Các thông tin cá nhân của bạn sẽ không bị công khai

    Nội dung