Liệu pháp tâm lý hành vi là gì, thực hiện như thế nào?

Liệu pháp tâm lý hành vi là một trong những phương pháp điều trị tâm lý cho các bệnh tâm thần. Tuy nhiên, phương pháp này là gì, nó thực hiện ra sao, ưu nhược điểm thế nào thì chưa nhiều người được hiểu rõ. Trong bài viết này, Hello Doctor sẽ giúp bạn làm rõ vấn đề này.

Những thông tin bạn có thể tham khảo trong bài viết này:

1. Liệu pháp tâm lý hành vi là gì
2. Cơ sở khoa học của liệu pháp tâm lý hành vi
3. Ưu nhược điểm của phương pháp
4. Thực hiện liệu pháp tâm lý hành vi như thế nào
5. Lợi ích của liệu pháp tâm lý hành vi

Tư vấn với Bác sĩ Tâm thần - Tâm lý (Bảo mật 100%)

Liên hệ ngay để được chuyên gia hỗ trợ điều trị Trầm cảm, Rối loạn lo âu, Mất ngủ.

Chat Zalo Gọi 1900 1246  Messenger

Hệ thống phòng khám tại: HCM, Hà Nội

Cần tư vấn từ Bác sĩ Phạm Thị Hoài Mai ?

Đừng tự chẩn đoán! Hãy nhắn tin cho bác sĩ để được đánh giá triệu chứng và lên phác đồ điều trị chuẩn xác nhất.

Chat Zalo Bác Sĩ
Tổng đài: 1900 1246

1. Liệu pháp tâm lý hành vi là gì?

Liệu pháp tâm lý hành vi (Cognitive behavior therapy (CBT) là một phương pháp tâm lý trị liệu giúp bệnh nhân nhận thức rõ sự ảnh hưởng của cảm xúc và suy nghĩ lên hành vi. CBT thường được sử dụng để điều trị rối loạn tâm lý như trầm cảm, lo âu, sợ hãi, … CBT được áp dụng trong thời gian ngắn và tập trung giúp bệnh nhân đối phó với tình trạng bản thân. Suốt quá trình điều trị, bệnh nhân sẽ học được cách kiểm soát và thay đổi suy nghĩ tiêu cực ảnh hưởng đến hành vi của mình.

Để hiểu rõ hơn các bệnh tâm thần là gì, bạn có thể tra cứu thêm thông tin tại đây.

2. Cơ sở khoa học của liệu pháp tâm lý hành vi?

CBT được dựa trên khái niệm rằng suy nghĩ, cảm xúc, cảm giác và hành động của bạn được kết nối với nhau, và những suy nghĩ tiêu cực và cảm xúc đó có thể bẫy bạn trong một vòng luẩn quẩn, cảm thấy đau khổ, trong một số trường hợp, có thể bóp méo nhận thức của một người về thực tại.

Ví dụ, một người phụ nữ chán nản có thể nghĩ, “Tôi không thể đối mặt với việc đi làm hôm nay: tôi không thể làm được. Không có gì sẽ đi đúng. Tôi sẽ cảm thấy khủng khiếp. ” Bằng cách cư xử như thế này, cô ấy sẽ không có cơ hội để phát hiện ra rằng dự đoán của mình là sai. Cô ấy có thể đã tìm thấy một số điều cô ấy có thể làm, và ít nhất một số thứ đã ổn. Nhưng thay vào đó, cô ở nhà, nghĩ về sự thất bại và kết thúc với suy nghĩ: “Tôi đã để mọi người thất vọng. Họ sẽ tức giận với tôi. Tại sao tôi không thể làm những gì mọi người khác làm? Tôi yếu đuối và vô dụng. ”Người phụ nữ đó có lẽ sẽ cảm thấy tồi tệ hơn, và thậm chí còn khó khăn hơn để làm việc vào ngày hôm sau. Suy nghĩ, hành xử và cảm giác như thế này có thể bắt đầu một vòng xoắn.

Rõ ràng, những điều tiêu cực có thể và xảy ra. Nhưng khi chúng ta đang ở trong trạng thái rối loạn tâm trí, chúng ta có thể dựa vào những dự đoán và diễn giải một quan điểm thiên vị về tình hình khó khăn mà chúng ta phải đối mặt có vẻ tệ hơn nhiều. CBT giúp mọi người sửa những thông tin sai lệch này.

Mục tiêu của CBT là dạy cho bệnh nhân rằng mặc dù không thể điều khiển tất cả mọi thứ nhưng họ có thể kiểm soát cách mà họ hiểu, tiếp nhận và giải quyết các vấn đề trong cuộc sống của chính họ. 

3. Một số ưu nhược điểm của liệu pháp tâm lý hành vi

Ưu điểm

• Điều trị phối hợp khi bệnh nhân không đáp ứng điều trị thuốc đơn thuần
• Khoảng thời gian áp dụng tương đối ngắn
• Nhiều hình thức có thể áp dụng như tham gia buổi nói chuyện, sách hướng dẫn
• Nội dung bao gồm các chiến lược hữu ích và thiết thực áp dụng được trong cuộc sống hàng ngày, kể cả ngay sau khi việc điều trị kết thúc.

Nhược điểm

• Cần sự tuân thủ đúng quy trình để có hiệu quả tốt nhất, do đó cần sự hợp tác của người bệnh
• Tham dự các buổi nói chuyện thường xuyên hoặc bài tập phụ thêm có thể mất nhiều thời gian của người bệnh
• Người bệnh phải trực tiếp đối mặt với cảm xúc và lo lắng, do đó giai đoạn ban đầu vô cùng khó khăn
• Nội dung của liệu pháp tập trung chủ yếu và khả năng thay đổi bản thân (suy nghĩ, cảm xúc và hành vi của họ)- điều này không bao gồm việc giải quyết các vấn đề xã hội khác.
• Giải quyết các vấn đề hiện tại và tập trung vào các vấn đề cụ thể, nó không giải quyết các nguyên nhân tiềm ẩn có thể gây ra bệnh lý sức khỏe tâm thần, như tuổi thơ không hạnh phúc.

4. Nội dung liệu pháp tâm lý hành vi

Bạn sẽ có một buổi trị liệu với bác sĩ chuyên khoa mỗi tuần một lần hoặc hai tuần một lần.

Quá trình điều trị thường kéo dài từ 5 đến 20 buổi, với mỗi phiên kéo dài 30 đến 60 phút.

Trong các buổi học, bạn sẽ làm việc với chuyên gia trị liệu để chia nhỏ các vấn đề của mình thành các phần riêng biệt, chẳng hạn như suy nghĩ, cảm xúc và hành động của bạn. Bác sĩ sẽ khuyến khích bạn nói về những suy nghĩ và cảm xúc và điều gì khiến bạn khó chịu. Đừng lo lắng nếu bạn cảm thấy khó mở ra cảm xúc của mình, họ có thể giúp bạn tự tin và thoải mái hơn.

Hai bên sẽ cùng nhau phân tích vấn đề nào không thực tế và không có ích với bản thân bạn, ảnh hưởng đến cuộc sống như thế nào. Sau đó bác sĩ sẽ giúp bạn tìm cách thay đổi suy nghĩ và hành vi tiêu cực.

Mục đích cuối cùng của điều trị là để dạy cho bạn áp dụng các kỹ năng bạn đã học được trong quá trình điều trị vào cuộc sống hàng ngày. Điều này sẽ giúp bạn quản lý các vấn đề và ngăn chặn chúng có tác động tiêu cực đến cuộc sống, ngay cả sau khi quá trình điều trị kết thúc.

5. Lợi ích của chữa bệnh bằng phương pháp tâm lý hành vi

Liệu pháp tâm lý hành vi có thể không chữa khỏi tình trạng của bạn hoặc làm cho một tình huống khó chịu biến mất hoàn toàn, nhưng nó có thể cung cấp cho bạn sức mạnh để đối phó với tình trạng bản thân một cách lành mạnh và cảm thấy cuộc sống tốt đẹp hơn.

>>> Nên đọc thêm:

• Tổng hợp kiến thức về bệnh tâm thần
• KHÁM TÂM THẦN KHI NÀO? 5 dấu hiệu cần đi khám
• KINH NGHIỆM: Bác sĩ tâm thần KHÁM bệnh tâm thần ra sao? 30 phút hiệu quả với bác sĩ tâm thần