Nhạy cảm với các giác quan - dấu hiệu của bệnh đau nửa đầu

Nhạy cảm với các giác quan - dấu hiệu của bệnh đau nửa đầu

Chúng ta đều biết rằng đau nhói một bên đầu là dấu hiệu của bệnh đau nửa đầu. Tuy nhiên, có thể bạn chưa biết rằng việc nhạy cảm với các giác quan cũng là dấu hiệu cho thấy bạn đang có nguy cơ mắc bệnh đau nửa đầu.

1. Nhạy cảm với âm thanh

Nhạy cảm với âm thanh là triệu chứng của bệnh đau nửa đầu thường gặp. Khoảng ¾ người bị đau nửa đầu than phiền về triệu chứng này. Đây là triệu chứng thường gặp hàng thứ 3 sau triệu chứng đau theo nhịp mạch và nhạy cảm ánh sáng. Khoảng 77% phụ nữ và 70% nam giới có triệu chứng này trong cơn đau nửa đầu cấp.

Nhạy cảm âm thanh có thể xuất hiện dưới nhiều hình thức:

  • Trong một số trường hợp, âm thanh ồn ào có thể gây đau nửa đầu
  • Nhiều người khác lại cho rằng tiếng ồn làm cơn đau nửa đầu trầm trọng hơn
  • Người bị đau nửa đầu còn nhạy cảm với môi trường yên tĩnh
  • Một số người bị giảm thính lực tạm thời
  • Nhiều người than phiền rằng đau nửa đầu làm cho âm thanh trở nên ồn hơn

Các nhà nghiên cứu cho rằng có tình trạng giảm ức chế việc nhạy cảm âm thanh ở não của những người bị chứng đau nửa đầu. Những nhà chuyên môn đang tìm hiểu xem liệu rối loạn dẫn truyền kênh ion canxi ở não và ở tai trong có phải là nguyên nhân liên quan đến việc nhạy cảm âm thanh hay không.

Nghiên cứu trong năm 2008 cho thấy 26% bệnh nhân trả lời “không” khi được hỏi rằng họ có bị nhạy cảm âm thanh trong cơn đau nửa đầu cấp hay không. Tuy nhiên, khi số người trả lời “không” này được hỏi thêm rằng họ thích ở phòng yên tĩnh hay phòng có tiếng nhạc ồn thì 95.5% đều chọn phòng yên tĩnh, điều này cho thấy có khả năng rằng họ cũng bị nhạy cảm với âm thanh.

Nhạy cảm âm thanh thường gặp ở người trẻ tuổi bị đau nửa đầu nhiều hơn là người lớn bị đau nửa đầu.

  • 18-38 tuổi chiếm 77%
  • 60 tuổi trở lên chiếm 67%

Hello Doctor - Mang sức khỏe đến cuộc sống

2. Nhạy cảm với mùi

Khoảng 40%-50% bệnh nhân đau nửa đầu cho biết họ có thay đổi khứu giác trong cơn đau nửa đầu cấp. Mặc dù độ nhạy cảm với mùi vẫn chưa được nghiên cứu nhiều như đau nửa đầu kèm tiền triệu hoặc nhạy cảm với ánh sáng nhưng triệu chứng này vẫn thường xảy ra với nhiều người và gây khó chịu cho họ. Trong một số trường hợp, bạn có thể ngửi được nhiều mùi ở cách bạn rất xa. Nhưng thường gặp hơn là nhiều bệnh nhân đau nửa đầu than phiền rằng nhiều mùi làm họ cảm thấy khó chịu hơn trong cơn đau nửa đầu cấp.

Thực tế, những tiêu chí để chẩn đoán đau nửa đầu không tiền triệu theo Hiệp hội quốc tế về đau đầu (IHS) đưa ra, bệnh nhân phải bao gồm ít nhất 2 trong số các triệu chứng đau nửa đầu sau:

  • Buồn nôn
  • Nôn ói
  • Nhạy cảm ánh sáng 
  • Nhạy cảm âm thanh
  • Nhạy cảm mùi

Đau nửa đầu được xem là có liên quan đến những thay đổi trong cách hoạt động của não bộ, và điều này giải thích tại sao những cơn đau đầu kiểu đau nửa đầu lại dẫn đến sự thay đổi trong các giác quan, bao gồm cả sự tăng nhạy cảm với mùi.

Nhạy cảm với mùi - dấu hiệu của bệnh đau nửa đầu

Đau nửa đầu và thay đổi khứu giác ảnh hưởng đến người bệnh như thế nào? 

  • Tăng nhạy cảm mùi
  • Luôn phải tìm cách tránh né những mùi gây khó chịu
  • Một số mùi kích thích khởi phát cơn đau nửa đầu cấp
  • Một số mùi có thể dẫn đến buồn nôn
  • Trong một số trường hợp, đau nửa đầu làm thay đổi cả vị giác lẫn khứu giác
  • Một số người có thể bị ảo khứu (ngửi được mùi nhưng thực tế không có mùi nào)

Những nghiên cứu về đau nửa đầu và khứu giác

Một nghiên cứu trong năm 2007 gồm 1000 bệnh nhân ở London (Anh) cho thấy 40% trong số họ không thể chịu đựng ngửi các mùi trong cơn đau nửa đầu cấp. Những mùi thường gây khó chịu nhất là:

  • Nước hoa: 64%
  • Thức ăn: 55%
  • Khói thuốc lá: 55%

Một nghiên cứu trong năm 2004 cho thấy gần ¼ trong số 673 người bị đau nửa đầu cho thấy có tăng nhạy cảm với mùi.

Một nghiên cứu trước đó trong năm 1985, thực hiên trên 50 người bị đau nửa đầu cho thấy có 45 người bị nhạy cảm ánh sáng, 40 người bị buồn nôn, 32 người bị nhạy cảm với âm thanh và 20 người bị nhạy cảm với mùi.

Trong nghiên cứu này:

  • 8 người không thể ở trong môi trường có khói thuốc lá
  • 6 người tránh mùi thức ăn
  • 5 người không thích mùi xà phòng, nước hoa hoặc nước thơm dùng sau cạo râu

Một số khái niệm:

Chứng sợ mùi (Osmophobia)

Đây là thuật ngữ y khoa dùng để chỉ những người sợ, không thích hoặc có ác cảm với một số mùi. Triệu chứng này thường gặp nhiều hơn là sự tăng nhạy cảm mùi ở người bị đau nửa đầu và chỉ xảy ra trong cơn đau nửa đầu cấp.

Tăng khứu giác (Hyperosmia)

Tăng sự nhận cảm hoặc sự nhạy cảm với mùi. Một bệnh nhân đã được ghi nhận có thể ngửi được mùi hương hoa hồng ở cách xa 20 feet (khoảng 6 mét).

Khứu giác

Con người có thể ngửi bằng cách hít không khí vào mũi và vào phía sau hầu họng, và đây cũng là nơi mà thức ăn đi xuống đường tiêu hóa. Mùi hương còn góp phần vào sự nhận cảm mùi vị và giúp con người quyết định thức ăn có hấp dẫn hay không. Cả mùi vị lẫn mùi hương có liên quan với nhau và đều có thể bị thay đổi ở một số người bị đau nửa đầu.

3. Nhạy cảm với ánh sáng

Những triệu chứng của chứng đau nửa đầu nhạy cảm với ánh sáng (còn gọi là chứng sợ ánh sáng).

Nhạy cảm với ánh sáng - dấu hiệu của bệnh đau nửa đầu

Phần lớn những người bị chứng đau nửa đầu gặp phải triệu chứng đau nửa đầu nhạy cảm ánh sáng trong suốt cơn đau nửa đầu cấp.

Nhạy cảm ánh sáng có thể có các hình thức khác nhau:

  • Đối với một số người, đèn sáng kích hoạt chứng đau nửa đầu
  • Những người khác thấy ánh sáng nhấp nháy, lập lòe hoặc chói lòa
  • Nhiều người lại bị tăng cường độ đau khi thấy ánh sáng xung quanh

Nghiên cứu về chứng đau nửa đầu nhạy cảm với ánh sáng:

Nghiên cứu đang được tiến hành để xác định tại sao ánh sáng đóng vai trò lớn trong cơn đau nửa đầu. Một số nghiên cứu cho thấy chứng đau nửa đầu có liên quan đến khả năng không kiểm soát được cảm giác của ánh sáng chói và cơn đau liên quan đến ánh sáng. Điều này có thể dẫn đến một vòng xoáy bệnh lý là ánh sáng gây ra những cơn đau nửa đầu và sau đó cơn đau nửa đầu lại gây nhạy cảm với ánh sáng nhiều hơn.

Độ nhạy cảm ánh sáng ở những nguời mù mắc chứng đau nửa đầu:

Một nghiên cứu đăng trên tạp chí Nature số ra vào tháng 2 năm 2010 cho thấy ngay cả những người mắc chứng đau nửa đầu bị mù cũng trải qua một cơn đau đớn không mong muốn với ánh sáng chói chang. Các tác giả của nghiên cứu tin rằng chứng đau nửa đầu có liên quan đến một phần của não nhận biết ánh sáng, khác với vùng não cho phép chúng ta nhìn thấy. Những người mù trong nghiên cứu có thể nhận biết ánh sáng nhưng không thấy được hình ảnh. Những người không thể nhận biết được bất kì ánh sáng nào thì không mắc chứng đau nửa đầu nhạy cảm ánh sáng.

Theo một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Headache năm 2008, trong số những người bị chứng đau nửa đầu thì những người bị chứng đau nửa đầu nhiều khả năng đeo kính râm khi gặp ánh sáng ban ngày bình thường và bị chớp mắt khi đèn flash máy ảnh nháy. Một nghiên cứu tương tự cho thấy một số người bị bệnh không nhận ra rằng họ bị nhạy cảm với ánh sáng. Một nghiên cứu năm 2008 xuất bản trên tạp chí Headache cho thấy 26% bệnh nhân trả lời “Không” khi được hỏi ánh sáng có làm họ khó chịu hơn trong cơn đau nửa đầu hay không. Tuy nhiên, khi những người nói “Không” được hỏi họ có muốn ở trong phòng tối hơn, thì 91% nói “Có”, điều này cho thấy khả năng nhạy cả với ánh sáng.

Chứng nhạy cảm với ánh sáng thường găp ở những bệnh nhân bị đau nửa đầu trẻ tuổi hơn là những bệnh nhân lớn tuổi.

Những độ tuổi và tỷ lệ % người chịu chứng nhạy cảm ánh sáng:

  • 18 đến 38 tuổi: 79%
  • 60 tuổi trở lên: 75%

4.Thay đổi thị giác

Triệu chứng thay đổi thị giác ở bệnh đau nửa đầu

Ngoài việc gây đau, bệnh đau nửa đầu còn thường gây ra những thay đổi về các giác quan. Giác quan phổ biến nhất bị ảnh hưởng là thị giác. Những người bị đau nửa đầu có thể có những thay đổi về thị giác trước, trong hoặc sau khi cơn đau đã giảm xuống. Những người khác lại chỉ có triệu chứng thay đổi về thị giác, nhưng không đau. Triệu chứng thay đổi thị giác điển hình chỉ kéo dài vài phút, thường từ một phút đến nửa giờ. Những thay đổi thị giác xảy ra rất phổ biến ở những người mắc bệnh đau nửa đầu có tiền triệu.

Một số tên gọi về chứng thay đổi thị giác liên quan đến bệnh đau nửa đầu:

  • Đau nửa đầu mắt (Ocular migraine)
  • Đau nửa đầu võng mạc (Retinal migraine)
  • Đau nửa đầu nhãn khoa (Ophthalmic migraine)

Những thay đổi về thị lực xảy ra với chứng đau nửa đầu bao gồm:

  • Tầm nhìn mờ
  • Mất thị lực tạm thời hoặc mất một phần thị lực tạm thời
  • Nhìn đôi
  • Nhìn đục
  • Nhìn có điểm mù (đen)
  • Nhìn màu sắc thấy lóng lánh
  • Tầm nhìn đường hầm, hoặc mất thị lực ngoại vi
  • Ánh sáng đu đưa, lập loè
  • Ánh sáng có hình răng cưa
  • Ánh đèn nháy, đốm, đường nét hoặc các triệu chứng khác liên quan đến tiền triệu
  • Nhạy cảm với ánh sáng, còn được gọi là chứng sợ ánh sáng
  • Ảo ảnh
  • Nhạy cảm với các dạng hình, chẳng hạn như sọc hoặc đồ thị
  • Tầm nhìn méo mó

Một nghiên cứu năm 1992 ở 47 người mắc bệnh đau nửa đầu có tiền triệu đã báo cáo một loạt các rối loạn thị giác.

Các triệu chứng bao gồm:

  • Thấy điểm mù: 81%
  • Nhìn thấy góc cạnh hoặc những điểm ánh sáng đu đưa, lập loè: 77%
  • Nhìn đôi: 21%

Một nghiên cứu vào năm 1998 phát hiện ra một loạt các rối loạn thị giác.

Các triệu chứng thị giác bao gồm:

  • Nhìn thấy nhiệt bốc lên từ mặt đất
  • Nhìn thấy vật nhảy lên ngay trước cả hai mắt
  • Tầm nhìn kém
  • Thấy vầng hào quang
  • Thấy đèn disco
  • Tầm nhìn giống như nhìn qua kính vạn hoa
  • Thấy những đường sáng
  • Tầm nhìn gây cản trở cho việc đọc
  • Thấy những hình ảnh hình học
  • Những đường nét lắc lư
  • Tầm nhìn lượn sóng
  • Những hình ảnh nhảy
  • Những điểm đen hoặc trắng nhảy 
  • Hình ảnh như được che bởi một tấm giấy

Các nhà nghiên cứu tin rằng những triệu chứng về thị giác là kết quả của sự thay đổi ở dòng máu và huyết áp, chúng lan rộng ra khắp não làm thay đổi thị lực của người mắc bệnh đau nửa đầu.

Bạn có thể liên hệ với các bác sĩ của Hello Doctor theo số điện thoại 1900 1246 để được hỗ trợ và giúp đỡ trong việc điều trị bệnh đau nửa đầu. Bác sĩ điều trị bệnh đau nửa đầu của chúng tôi với nhiều năm kinh nghiệm sẽ giúp được cho bạn trong việc điều trị bệnh một cách toàn diện. 



Bác sĩ khám, điều trị

Nguyễn Tường Vũ

Thạc sĩ-Bác sĩ Nguyễn Tường Vũ

Khoa: Nội thần kinh, Ngoại thần kinh

Nơi làm việc: Bệnh viện Chợ Rẫy

Kinh nghiệm: 22 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Trần Đình Vũ

Bác sĩ Trần Đình Vũ

Khoa: Nội thần kinh

Nơi làm việc: Bệnh viện Đại Học Y Dược

Kinh nghiệm: 16 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Phạm Quỳnh Nga

Thạc sĩ - Bác sĩ Phạm Quỳnh Nga

Khoa: Nội thần kinh

Nơi làm việc: Bệnh viện Đại học Y Dược, Bệnh viện Nhân Dân 115

Kinh nghiệm: 12 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Đánh giá bài viết Gửi đánh giá

    Bình luận, đặt câu hỏi

    Các thông tin cá nhân của bạn sẽ không bị công khai

    Nội dung

    Thông tin thêm về Đau nửa đầu

    Sự thật về tình trạng viêm mũi dị ứng gây ra đau đầu
    Mối liên quan giữa dị ứng và đau đầu vẫn còn là một vấn đề gây nhiều tranh cãi. Nhiều bệnh nhân bị đau đầu cho rằng tình trạng đau đầu của họ...
    Bản chất của phương pháp châm cứu chữa bệnh đau nửa đầu
    Thuật châm cứu đã được cha ông ta sử dụng từ rất lâu về trước. Thời gian gần đây, thuật châm cứu đã được thế giới công nhận bởi tính giảm...
    Những khó khăn khi điều trị bệnh đau đầu tuyến giáp
    Tuy biểu hiện của chứng đau đầu tuyến giáp khá dễ để nhận thấy, nhưng việc điều trị bệnh gặp phải rất nhiều khó khăn. Hiểu được chính xác những trở ngại...
    Tiêu chuẩn chẩn đoán chứng đau nửa đầu có tiền triệu
    Khi mọi người nghĩ đến chứng đau nửa đầu, triệu chứng đầu tiên mà mọi người nghĩ ngay tới đó là đau đầu mà không biết rằng còn những triệu chứng tiền...
    Bệnh đau nửa đầu thầm lặng và những dấu hiệu nhận biết
    Mặc dù thuật ngữ "đau nửa đầu thầm lặng" không được xem như là một kiểu đau nửa đầu nhưng nó được hiểu là chứng đau nửa đầu mà không...