Rối loạn thần kinh thực vật

Rối loạn thần kinh thực vật

Rối loạn thần kinh thực vật là bệnh ảnh hưởng đến hệ thần kinh thực vật. Bệnh có thể ảnh hưởng lên một phần hay toàn bộ hệ thần kinh thực vật.

1. Bệnh rối loạn thần kinh thực vật là gì

2. Triệu chứng của bệnh rối loạn thần kinh thực vật

3. Tác hạị của bệnh rối loạn thần kinh thực vật

4. Nguyên nhân gây ra bệnh rối loạn thần kinh thực vật

5. Điều trị bệnh rối loạn thần kinh thực vật

6. Bác sĩ điều trị

7. Chia sẻ của bệnh nhân

1. Bệnh rối loạn thần kinh thực vật

Hệ thần kinh thực vật là gì?

Hệ thần kinh thực vật (tên tiếng Anh là Autonomic Nervous System) kiểm soát nhiều chức năng cơ bản bao gồm:

  • Nhịp tim
  • Nhiệt độ cơ thể
  • Nhịp thở
  • Tiêu hóa
  • Cảm giác

Hệ thần kinh thực vật cung cấp mối liên hệ giữa bộ não và các phần của cơ thể, gồm có cả nội tạng. Ví dụ, nó giúp liên kết tới tim, gan, các tuyến mồ hôi, da và ngay cả các cơ trong mắt bạn.

Hệ thần kinh thực vật bao gồm hệ giao cảm và đối giao cảm. Hầu hết các cơ quan nhận thần kinh từ cả hệ giao cảm và đối giao cảm.

Hệ giao cảm thường tạo kích thích cho các cơ quan khác. Ví dụ, nó làm tăng nhịp tim và áp lực máu khi cần thiết. Hệ đối giao cảm thường làm chậm các quá trình của cơ thể. Ví dụ, nó làm giảm nhịp tim và áp lực máu. Tuy nhiên, hệ đối giao cảm kích thích hệ tiêu hóa và hệ tiết niệu, và hệ giao cảm làm chậm các hệ đó lại.

Trách nhiệm chính của hệ giao cảm là kích hoạt các phản ứng cấp cứu khi cần thiết. Các phản ứng “chiến đấu hay bỏ chạy” này làm bạn sẵn sàng đáp ứng với các tình huống căng thẳng. Hệ đối giao cảm bảo tồn năng lượng của bạn và lưu trữ mô cho các chức năng hàng ngày.

>>>Rối loạn thần kinh thực vật còn có tên gọi khác là rối loạn thần kinh tự chủ và bạn có thể xem TẠI ĐÂY.

Bệnh rối loạn thần kinh thực vật là gì?

Rối loạn thần kinh thực vật (tên tiếng Anh là Autonomic Dysfunction) xảy ra khi thần kinh thực vật bị hư hại. Rối loạn thần kinh thực vật có thể dao động từ nhẹ đến đe dọa mạng sống. Nó có thể ảnh hưởng một phần hay toàn bộ hệ thần kinh thực vật. Đôi khi rối loạn thần kinh thực vật gây ra các vấn đề tạm thời và có thể hồi phục được. Một số trường hợp khác có thể mạn tính, hay kéo dài lâu, và có thể tiếp tục trở nên tệ hơn qua thời gian.

Bệnh tiểu đường và bệnh Parkinson là hai ví dụ của tình trạng mạn tính có thể dẫn đến rối loạn thần kinh thực vật.

Bác sĩ chuyên khoa

Phạm Văn Trụ

Bác sĩ Phạm Văn Trụ

Nguyên Phó Giám Đốc, BV Tâm Thần, Tp.Hồ Chí Minh

Chuyên gia lĩnh vực tâm thần khoa tâm thần

Để nhận được trợ giúp: NHẤN GỌI BÁC SĨ TRỤ  

 

Đàm Văn Đức

Bác sĩ Đàm Văn Đức

Viện Tâm Thần Bạch Mai, Hà Nội

Chuyên gia lĩnh vực tâm thần khoa tâm thần

Để nhận được trợ giúp: NHẤN GỌI BÁC SĨ  ĐỨC  

 

Nguyễn Trọng Tuân

Bác sĩ Nguyễn Trọng Tuân

Bệnh viện Tâm Thần,Tp.Hồ Chí Minh

Hơn 17 năm kinh nghiệm trong khám, điều trị các bệnh lý tâm thần

Để nhận được trợ giúp: NHẤN GỌI BÁC SĨ TUÂN  

2. Các dấu hiệu, biểu hiện và triệu chứng của bệnh rối loạn thần kinh thực vật

Rối loạn thần kinh thực vật có thể ảnh hưởng một phần nhỏ hay toàn bộ hệ thần kinh thực vật. Một số triệu chứng có thể chỉ ra sự dấu hiệu của bệnh rối loạn thần kinh thực vật bao gồm:

  • Hoa mắt hay ngất khi đứng dậy, hay hạ huyết áp tư thế đứng.
  • Mất khả năng thay đổi nhịp tim khi tập thể dục, hay không gắng sức được.
  • Vã mồ hôi bất thường, có thể thay đổi giữa vã mồ hôi quá nhiều hay vã mồ hôi quá ít.
  • Khó tiêu hóa, như ăn mất ngon, tiêu chảy, táo bón, hay nuốt khó.
  • Các vấn đề về tiết niệu, như khó bắt đầu đi tiểu, tiểu lắt nhắt, và không làm trống bàng quang hoàn toàn.
  • Các vấn đề sinh dục ở nữ, như khô âm đạo hay khó đạt cực khoái.
  • Các vấn đề thị lực, như nhìn mờ hay đồng tử mất khả năng phản xạ nhanh với ánh sáng.

Bạn có thể trải qua một vài hay tất cả các triệu chứng này tùy thuộc vào nguyên nhân, và hậu quả có thể nhẹ hay nặng. Các triệu chứng như run cơ và yếu cơ có thể xảy ra do các loại khác nhau của rối loạn thần kinh thực vật.

Không dung nạp tư thế là tình trạng cơ thể bạn bị ảnh hưởng bởi sự thay đổi do vị thế. Một tư thế đứng khởi phát triệu chứng như hoa mắt, đầu lâng lâng, buồn nôn, vã mồ hôi, và ngất. Nằm xuống giúp cải thiện triệu chứng. Điều này thường liên quan đến sự rối loạn điều hòa của hệ thần kinh thực vật.

Triệu chứng của bênh rối loạn thần kinh thực vật

Hạ huyết áp tư thế đứng - một triệu chứng của bệnh rối loạn thần kinh thực vật

Hạ huyết áp tư thế là một dạng của không dung nạp tư thế. Hạ huyết áp tư thế xảy ra khi áp lực máu giảm đáng kể khi bạn đứng lên. Điều này có thể gây ra hoa mắt, ngất và tim đập nhanh. Tổn thương thần kinh từ bệnh như bệnh tiểu đường hay bệnh Parkinson có thể gây các cơn hạ huyết áp tư thế vì rối loạn thần kinh thực vật.

Các loại khác của không dung nạp tư thế bao gồm:

  • Hội chứng nhịp nhanh tư thế đứng
  • Ngất do thần kinh X

Khi nào nên đi khám bác sĩ?

Bạn nên đi khám bác sĩ khi có các triệu chứng đã nêu trên và có yếu tố nguy cơ là mắc bệnh tiểu đường hay Parkinson. 

3. Tác hại của bệnh rối loạn thần kinh thực vật

Bệnh rối loạn thần kinh thực vật có tác động đến cả hệ thần kinh thực vật của cơ thể khiến cho bệnh nhân gặp vấn đề với sức khỏe. Ngoài ra, bệnh nhân còn có thể gặp vấn đề với vấn đề sinh dục, điều này ảnh hưởng không nhỏ đển cuộc sống của người bệnh.

Bệnh rối loạn hệ thần kinh thực vật nếu không được điều trị sẽ dẫn đến những biến chứng nguy hiểm, thậm chí là đe dọa mạng sống của người bệnh.

4. Nguyên nhân gây ra bệnh rối loạn thần kinh thực vật

Rối loạn thần kinh thực vật có thể đa dạng về triệu chứng và độ nặng, và chúng thường gây ra bởi các bệnh nền khác nhau. Các dạng của rối loạn thần kinh thực vật có thể đột ngột và nghiêm trọng, nhưng cũng có thể phục hồi được.

Nguyên nhân gây ra rối loạn thần kinh thực vật

Một số dạng rối loạn thần kinh thực vật

Các dạng của rối loạn thần kinh thực vật gồm có:

Hội chứng nhịp nhanh tư thế đứng

Dạng này có thể ảnh hưởng đến trẻ em, thanh niên và người già. Nó cũng có thể đi kèm với các tình trạng lâm sàng khác như hội chứng Ehlers - Danlos, một bệnh lí di truyền của bất thường mô liên kết.

Hội chứng nhịp nhanh tư thế đứng có thể đi từ nhẹ đến nặng. Khoảng 25% người mắc hội chứng này bị giới hạn hoạt động đáng kể và không thể làm việc vì tình trạng bệnh của họ.

Ngất do dây thần kinh X

Đây là nguyên nhân thường gặp của ngất, hay xỉu. Ngất là hậu quả của dòng máu đến não đột ngột chậm và có thể khởi phát do mất nước, ngồi hay đứng một thời gian dài, các cảm xúc căng thẳng. Nhiều người thường có buồn nôn, vã mồ hôi, mệt mỏi, và cảm giác khó chịu trước và sau cơn ngất.

Teo đa hệ thống

Đây là một dạng tử vong của rối loạn thần kinh thực vật. Ngay từ đầu, nó có các triệu chứng tương tự như bệnh Parkinson. Nhưng những người có tình trạng này thường có tuổi thọ chỉ khoảng 5 đến 10 năm kể từ khi chẩn đoán. Đó là một rối loạn hiếm gặp thường xảy ra ở người lớn trên 40 tuổi. Nguyên nhân gây ra vẫn chưa rõ, và không có phương pháp chữa bệnh hoặc điều trị làm chậm lại bệnh.

Bệnh thần kinh thực vật và cảm giác di truyền

Đây là một nhóm các rối loạn di truyền liên quan gây ra rối loạn chức năng thần kinh lan rộng ở trẻ em và người lớn. Tình trạng này có thể gây ra mất cảm giác đau, thay đổi nhiệt độ, và cảm giác sờ chạm. Nó cũng có thể ảnh hưởng đến rất nhiều chức năng cơ thể. Rối loạn được phân thành bốn nhóm khác nhau tùy thuộc vào tuổi tác, mô hình di truyền và các triệu chứng.

Hội chứng Holmes – Adie

Hội chứng chủ yếu ảnh hưởng đến thần kinh kiểm soát các cơ của mắt, gây ra vấn đề về thị lực. Một đồng tử có thể sẽ lớn hơn cái còn lại, và nó sẽ co lại dần dần khi chiếu ánh sáng chói. Thường thì nó bị ở cả hai mắt. Các phản xạ gân sâu, giống như gân Achilles, cũng có thể không có.

Hội chứng có thể xảy ra do nhiễm siêu vi gây viêm và hư hỏng tế bào thần kinh. Việc mất phản xạ gân sâu là vĩnh viễn, nhưng hội chứng không bị coi là đe dọa đến tính mạng. Thuốc nhỏ mắt và đeo kính có thể giúp khắc phục những khó khăn về thị lực.

Các loại khác

Các loại khác của rối loạn thần kinh thực vật có thể là hậu quả của bệnh của cơ thể. Rối loạn thần kinh thực vật có thể do gây hại thần kinh do thuốc, tổn thương, hay bện, Một số bệnh gây ra có thể:

  • Huyết áp không kiểm soát
  • Uống rượu thời gian dài
  • Tiểu đường
  • Rối loạn miễn dịch

Bệnh Parkinson có thể gây ra hạ huyết áp tư thế đứng và các triệu chứng khác của tổn thương hệ thần kinh thực vật. Điều này thường gây ra rối loạn đáng kể ở những người mắc bệnh này.

5. Phương pháp điều trị bệnh rối loạn thần kinh thực vật

Biện pháp tự đối phó

Tìm kiếm hỗ trợ để giúp bạn đối phó với rối loạn thần kinh thực vật có thể cũng quan trọng cho việc cải thiện chất lượng cuộc sống như quản lý các triệu chứng thực thể.

Các biện pháp đối phó và cải thiện chất lượng cuộc sống bao gồm:

  • Trầm cảm có thể xảy ra với rối loạn thần kinh thực vật. Liệu pháp chữa trị với một chuyên gia trị liệu, hay nhà tâm lý học có thể giúp bạn đối phó.
  • Hỏi bác sĩ hoặc chuyên viên trị liệu về các nhóm hỗ trợ trong khu vực của bạn. Họ sẵn sàng có cho các điều kiện khác nhau.
  • Bạn có thể thấy rằng bạn có nhiều hạn chế hơn trước khi được chẩn đoán. Đặt các ưu tiên để giúp bạn đảm bảo rằng bạn đang làm những điều quan trọng đối với bạn.
  • Chấp nhận sự giúp đỡ và hỗ trợ từ gia đình và bạn bè nếu bạn cần.
  • Hãy nhờ sự trợ giúp nếu bạn cần.

Bệnh rối loạn hệ thần kinh thực vật cần được điều trị sớm để tránh những hậu quả xấu có thể xảy ra. Hãy liên hệ ngay với Hello Doctor theo số điện thoại 1900 1246 ngay khi thấy có các dấu hiệu của bệnh rối loạn hệ thần kinh thực vật. Các bác sĩ nhiều năm kinh nghiệm của chúng tôi sẽ giúp bạn điều trị khỏi bệnh và có những tư vấn tốt nhất.

Bác sĩ khám, điều trị

Nguyễn Thi Phú

Thạc sĩ - Bác sĩ Nguyễn Thi Phú

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Đại Học Y Dược

Kinh nghiệm: 15 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Nguyễn Trọng Tuân

Bác sĩ Nguyễn Trọng Tuân

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm thần TP Hồ Chí Minh

Kinh nghiệm: 17 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Đàm Văn Đức

Bác sĩ Đàm Văn Đức

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Đại học Y Hà Nội

Kinh nghiệm: 11 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Nguyễn Trọng Hiến

Bác sĩ Nguyễn Trọng Hiến

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Lão khoa Trung ương

Kinh nghiệm: 11 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Phạm Văn Trụ

Bác sĩ Phạm Văn Trụ

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm thần Tp Hồ Chí Minh

Kinh nghiệm: 35 năm

Vị trí: Phó giám đốc bệnh viện

Nguyễn Hoàng Yến

Bác sĩ Nguyễn Hoàng Yến

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Bạch Mai

Kinh nghiệm: 8 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Đánh giá, chia sẻ Gửi đánh giá

  • Trương Ngọc Khánh Trang

    Tôi thường hay thấy hoa mắt, lúc thì ra mồ hôi nhiều lúc thì ra mồ hôi ít, tôi còn cảm thấy nuốt thức ăn rất khó khăn. Tôi có đi khám bác sĩ Tuân thì mới biết mình bị rối loạn thần kinh thực vật. Qua một thời gian điều trị bệnh tình đã thuyên giảm phần nào.

    05/02/2018
  • Khánh Ngân

    Tôi đi khám và phát hiện ra mình mắc bệnh thần kinh thực vật, sau khi điều trị bệnh đã khỏi. Cho nên ai đang mắc bệnh thì cũng nên đi khám và điều trị ngay nhé

    05/10/2017
  • Nguyễn Thị Liền

    Tôi bị ra rất nhiều mồ hôi tay, chân nên đi khám thì bác sĩ nói bị bệnh rối loạn thần kinh thực vật. Điều trị một thời gian đã đỡ hơn nhiều.

    28/09/2017
Vũ Quyết Chiến (05/02/2018)
Chào bác sĩ, tôi hay bị ngất khi đứng dậy. tôi cũng thường xuyên bị tiêu chảy. Đặc biệt tôi còn cảm thấy tôi ngày càng thấy nhìn mờ. Tôi có đi tìm hiểu và thấy mình có triệu chứng giống bệnh rối loạn thần kinh thực vật. Tôi muốn hỏi bác sĩ có phải tôi bị bệnh này phải không.
Hello Doctor (08/02/2018)
Chào bạn Chiến, bạn đang có các triệu chứng của bệnh rối loạn thần kinh thực vật. Tuy nhiên, để khẳng định chắc chắn thì bạn cần phải đến khám với bác sĩ. Chúng tôi khuyên bạn nên đi khám càng sớm càng tốt để tránh những ảnh hưởng xấu của bệnh.

Bình luận, đặt câu hỏi

Các thông tin cá nhân của bạn sẽ không bị công khai

Nội dung

Đọc thêm

Bài viết đang được cập nhật...