Xét nghiệm HIV sau 1, 2, 3, 6 tháng có chính xác không?

Xét nghiệm HIV sau 1, 2, 3, 6 tháng có chính xác không?

Phát hiện tình trạng nhiễm virus HIV sớm sẽ cho bệnh nhân nhiều cơ hội để kìm hãm sự phát triển của virus cũng như hạn chế sự lây lan của virus trong cộng đồng. Để phát hiện virus HIV bạn sẽ phải làm xét nghiệm máu hoặc dịch khoang miệng. Câu hỏi đặt ra là, nếu tôi nghi ngờ mình bị nhiễm HIV sau khi bị phơi nhiễm hoặc có hành vi nguy cơ cao thì xét nghiệm sau 1,2,3,6 tháng có chính xác không? Bài viết này sẽ trả lời cho câu hỏi đó.

1. Thế nào là phơi nhiễm HIV và hành vi có nguy cơ cao?

2. Các xét nghiệm HIV có những loại nào?

3. Xét nghiệm sau 1,2,3,6 tháng có chính xác không?

Bác sĩ chuyên khoa

Phạm Minh Quân

Bác sĩ Phạm Minh Quân

Bệnh viện Nhiệt Đới, Tp.Hồ Chí Minh

Để nhận được trợ giúp: NHẤN GỌI BÁC SĨ  QUÂN 

 

Bùi Đức Dương

Phó Giáo Sư- Bác sĩ Bùi Đức Dương

Hơn 21 năm kinh nghiệm.

Để nhận được trợ giúp: NHẤN GỌI BÁC SĨ DƯƠNG  

Trieu-Chung

1. Thế nào là phơi nhiễm HIV và hành vi có nguy cơ cao?

Phơi nhiễm HIV có thể hiểu đơn giản là khi niêm mạc, vết thương của người lành không bị HIV tiếp xúc với máu, dịch tiết của người nhiễm HIV. Một só ví dụ cho trường hợp bị phơi nhiễm HIV là dẫm phải kim tiêm có dính mãu của người bị HIV, bị máu, dịch cơ thể của người bị HIV bắn vào mắt, vao miệng…

Không phải lúc nào phơi nhiễm cũng đều bị nhiễm virus HIV.

Vậy các hành vi có nguy cơ cao là gì? Như chúng ta đã biết, HIV lây truyền qua các con đường:

  • Đường máu

  • Đường tình dục

  • Đường từ mẹ sang con

Vì thế các hành vi có nguy cơ cao có thể là: Dùng chung bơm kim tiêm, xăm da tại các cơ sở không đảm bảo vệ sinh, quan hệ tình dục với một hay nhiều bạn tình mà không biết họ có nhiễm  HIV hay không, sử dụng bao cao su không thường xuyên và không đúng cách, quan hệ tình dục trong khi bản thân hoặc bạn tình còn đang mắc các bệnh lây truyền qua đường tình dục.

2. Các xét nghiệm HIV có những loại nào?

Các xét nghiệma HIV nói chung gồm hai loại: Loại thứ nhất nhằm tìm ra kháng thể kháng HIV, loại thứ hai nhằm tìm ra chính con virus HIV hoặc các mảnh cấu tạo nên nó.

xét nghiệm hiv sau 1. 2. 3. 6 tháng có chính xác không

Cần xét nghiệm HIV sau khi phơi nhiễm hoặc có hành vi có nguy cơ cao

Trong tầm soát và chẩn đoán HIV, thông thường người ta sử dụng loại xét nghiệm tìm kháng thể kháng HIV trong máu, bao gồm cả test nhanh, Elisa, Western Blot… Xét nghiệm PCR nhằm tìm ra bản thân virus HIV thường chỉ áp dụng trong chẩn đoán nhiễm HIV sớm cho trẻ sinh ra từ mẹ nhiễm HIV.

3. Xét nghiệm sau 1,2,3,6 tháng có chính xác không?

Tùy vào loại xét nghiệm mà thời gian để có kết quả chính xác cũng khác nhau.

Thông thường. người ta sử dụng xét nghiệm tìm kháng thể để sàng lọc và chẩn đoán HIV. Máy móc có thể nhận biết kháng thể kháng virus từ sau 3 tuần bị nhiễm, nhưng để xét nghiệm này có kết quả chính xác nhất phải sau ít nhất 3 tháng. Bản chất của những xét nghiêm này là tìm kháng thể kháng virus HIV nên đòi hỏi cơ thể phải có thời gian đủ để sản sinh kháng thể - khoảng thời gian này gọi là “thời kỳ cửa sổ”, được tính khoảng từ 3 - 6 tháng. Theo khuyến cáo, những người có hành vi có nguy cơ cao hoặc phơi nhiễm nên xét nghiệm vào các khoảng thời gian sau:

- Lần 1: Sau 3 tháng từ khi có hành vi có nguy cơ cao hoặc phơi nhiễm - ví dụ như quan hệ tình dục không an toàn, dẫm phải kim tiêm có chứa máu của người nhiễm HIV. Trong khoảng thời gian này bệnh nhân vẫn có thể dùng các loại thuốc kháng virus dự phòng phơi nhiễm.

- Lần 2: Sau 3 tháng tiếp theo.

Tuy nhiên, có nhiều trường hợp đặc biệt là cơ thể đã nhiễm virus HIV nhưng các kháng thể vẫn chưa được sản sinh hoặc lượng kháng thể sinh ra quá nhỏ nên xét nghiệm không xác định được mầm bệnh hoặc cho là không có bệnh.

Thông thường, “thời kỳ cửa sổ” kéo dài từ 3 - 4 tháng. Tuy nhiên, cũng có 1 số trường hợp kéo dài hơn nhưng không quá 6 tháng. Hiện nay, đa số sau 3 tháng mà các xét nghiệm cho kết quả âm tính có thể yên tâm rằng không mắc virus HIV.

- Với trẻ sơ sinh nghi ngờ bị di truyền do mẹ thì chỉ có thể xác định chính xác sau khi bé đủ 18 tháng tuổi – tức 1 năm rưỡi. Vậy nên  ở những trường hợp này, người ta sẽ làm xét nghiệm PCR tìm chính con virus.

Thời gian để cho giá trị xét nghiệm trở nên chính xác là vào khoảng 3 – 6 tháng bởi vì lúc này cơ thể người bệnh mới sản sinh ra các kháng thể để chống lại virut HIV, và thực chất hầu hết các loại xét nghiệm không phải tìm ra virus HIV mà là đi tìm kháng thể chống virus HIV.

- Trong thời gian 22 ngày kể từ sau khi có hành vi nguy cơ cao hoặc phơi nhiễm (tức là khoảng 3 tuần sau), bạn có thể thực hiện xét nghiệm máu HIV Ag/Ab để phát hiện ra cả kháng thể lẫn con virus... một cách khá chính xác.

- Trong khoảng thời gian 3 tháng (12 tuần) sau khi có hành vi nguy cơ cao hoặc phơi nhiễm - thực hiện thêm xét nghiệm HIV/Anti HIV cho phép phát hiện kháng thể virus HIV một cách chính xác tuyệt đối (sau khi đã thực hiện xét nghiệm máu HIV Ag/ab combo). Nếu cho kết quả âm tính thì khả năng không lây nhiễm rất cao và chắc chắn.

- Trong khoảng thời gian 6 tháng (24 tuần), cần thực hiện tiếp xét nghiệm lần cuối để xác định chính xác khả năng nhiễm virus.

Dù thời gian xét nghiệm chính xác nhất là từ 3-6 tháng nhưng do tính chất nguy hiểm cũng như thời gian ủ bệnh kéo dài, ngành y tế luôn khuyến cáo bệnh nhân đi xét nghiệm HIV càng sớm càng tốt, chứ không chờ đủ “thời gian cửa sổ”.

Để thăm khám và điều trị bệnh HIV/AIDS, liên hệ ngay với các bác sĩ của Hello Doctor chúng tôi theo số điện thoại 1900 1246.


Bác sĩ khám, điều trị

Phạm Minh Quân

Bác sĩ Phạm Minh Quân

Khoa: Nội tổng quát, Truyền nhiễm

Nơi làm việc: Bệnh viện Nhiệt Đới, Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch

Kinh nghiệm: 10 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Bùi Đức Dương

Phó giáo sư -Tiến sĩ y học - Thầy thuốc nhân dân Bùi Đức Dương

Khoa: Hô hấp, Truyền nhiễm

Nơi làm việc: dự án Quỹ toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS tại Việt Nam

Kinh nghiệm: 21 năm

Vị trí: Giám đốc

Đào Đình Mậu

Bác sĩ Đào Đình Mậu

Khoa: Ung thư, Da liễu, Truyền nhiễm

Nơi làm việc: Bệnh viện Quân Y 354

Kinh nghiệm: 25 năm

Vị trí: Trưởng khoa

Thông tin thêm về HIV/AIDS

Các cách xét nghiệm máu HIV nhanh nhất
Bệnh HIV (Human Immuno - deficiency Virus), một căn bệnh thế kỷ được phát hiện vào năm 1959 tại Châu Phi và đến nay vẫn chưa có thuốc chữa. Nó là...
Chi phí xét nghiệm HIV hết bao nhiêu tiền?
Đối với mỗi cá nhân bệnh nhân mà nói, thì việc tìm một bệnh viện tốt; Đội ngũ Y, Bác sĩ giỏi, nổi tiếng, tận tâm. Trang thiết bị...
Phơi nhiễm HIV
Để biết kết quả chính xác nhất một người có bị nhiễm HIV hay không thì phải tiến hành lấy máu làm xét nghiệm. Tuy nhiên,...
Que thử HIV
HIV là viết tắt của virus suy giảm miễn dịch ở người, là loại siêu vi gây bệnh AIDS (hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải). AIDS là giai đoạn nhiễm HIV cao...
Chi phí cho xét nghiệm HIV
Phát hiện tình trạng nhiễm virus HIV sớm sẽ cho bệnh nhân nhiều cơ hội để kìm hãm sự phát triển của virus cũng như hạn chế sự lây lan của virus trong...

Đánh giá bài viết Gửi đánh giá

  • Huỳnh Nhung

    Bài viết rất hữu ích. Cám ơn bác sĩ.

    07/08/2018

Bình luận, đặt câu hỏi

Các thông tin cá nhân của bạn sẽ không bị công khai

Nội dung