Bệnh rối loạn giấc ngủ không thực tổn - triệu chứng và điều trị

Bệnh rối loạn giấc ngủ không thực tổn - triệu chứng và điều trị

Rối loạn giấc ngủ không thực tổn là cụm từ chuyên môn đề cập đến các tình trạng rối loạn giấc ngủ mà không có nguyên nhân thực thể, ở bệnh nhân chỉ thấy nổi trội nguyên nhân tâm lý và cảm xúc.

1. Các kiểu rối loạn giấc ngủ không thực tổn

Ngủ là hoạt động sinh lý bình thường của cơ thể. Ngủ giúp cơ thể hồi phục sau một ngày dài căng thẳng, sửa chữa các thương tổn, phục hồi và bão dưỡng các chức năng sinh lý của cơ thể. 

Mặc dù thể chất và lối sống mỗi cá nhân là khác nhau nhưng nhìn chung theo khuyến cáo:

  • Người lớn sau 20 tuổi nên ngủ 7-8 tiếng ngày
  • Thanh thiếu niên nên ngù 8-9 tiếng/ ngày
  • Trẻ em nên ngủ 14-16 tiếng/ ngày.

Thiếu ngủ hoặc ngủ quá nhiều đều có hại cho cơ thể. Rối loạn giấc ngủ sẽ làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý mạn tính nguy hiểm, giảm tuổi thọ và một tác hại dễ thấy nhất đó là giảm chất lượng cuộc sống , hiệu suất công việc. Theo nghiên cứu về giấc ngủ thực hiện trên 1 triệu người tại Mỹ cho thấy, những người ngủ nhiều hơn 8,5 tiếng/ ngày hoặc ít hơn 3,5 tiếng / ngày thì sẽ tăng nguy cơ tử vong 15% so với các cá nhân có giấc ngủ khoảng 7 tiếng/ ngày. Để hiểu rõ hơn về bệnh rối loạn giấc ngủ, bạn có thể xem TẠI ĐÂY.

Các kiểu rối loạn giấc ngủ

  • Ngủ quá nhiều
  • Ngủ quá ít, mất ngủ
  • Rối loạn nhịp thức ngủ
  • Chứng ngủ rũ
  • Giấc ngủ thất thường; gồm: Chứng miên hành, ác mộng, hoảng sợ khi ngủ

Bác sĩ tham vấn thông tin:

Bs Đàm Văn Đức

Bác sĩ Đàm Văn Đức - Hà Nội

  Gọi Bs. Đức  

Bs Nguyễn Trọng Tuân

Bác sĩ Nguyễn Trọng Tuân - HCM

 Gọi Bs. Tuân  

Chat trên Facebook
Liên hệ ngay

2. Nguyên nhân gây ra bệnh rối loạn giấc ngủ không thực tổn

Rối loạn giấc ngủ là sự thay đổi bất thường về độ dài, chất lượng giấc ngủ, thay đội nhịp sinh học thức - ngủ…  Có nhiều nguyên nhân gây rarối loạn giấc ngủ, điển hình là:

  • Bệnh lý tim mạch: suy tim
  • Bệnh lý hô hấp làm giảm thể tích sống, lưu lượng thông khí
  • Hội chứng ngưng thở khi ngủ
  • Tổn thương hệ thần kinh trung ương
  • Hội chứng chân không yên
  • Bệnh lý nội tiết chuyển hóa: cường giáp, cushing, hạ đường huyết..
  • Lão hóa do tuổi già.
  • Các rối loạn tâm thần 
  • Rối loạn khí sắc
  • Stress
  • Thay đổi môi trường

3. Triệu chứng của bệnh rối loạn giấc ngủ không thực tổn

Mất ngủ không thực tổn

  • Ngủ ít hơn 5 giờ/ ngày, xảy ra ít nhất 3 lần/ tuần, kéo dài trên 1 tháng.
  • Than khó vào giấc ngủ, ngủ không sâu.
  • Mất ngủ này không phải do các bệnh lý thực thể ( tim mạch, hô hấp, nội tiết, thần kinh), do hóa chất, thuốc và cũng không phải là triệu chứng của một bệnh tâm thần (trầm cảm, rối loạn lưỡng cực)

Ngủ nhiều

  • Ngủ trên 10 giờ/ ngày, kéo dài trên 1 tháng.
  • Dù vậy vẫn còn cảm giác buồn ngủ.
  • Không có các bệnh lý thực thể đi kèm.
  • Không phải do bệnh lý tâm thần hoặc do thuốc gây ra.

Rối loạn nhịp thức ngủ

  • Chu kỳ ngủ không phù hợp với nhịp ngày đêm bình thường (thức về đêm, ngủ ban ngày)
  • Có thể kèm theo cảm giác ngủ không sâu, không thỏa mãn về giấc ngủ của mình. 
  • Không có các bệnh lý thực thể đi kèm.
  • Không phải do bệnh lý tâm thần hoặc do thuốc gây ra.
  • Dạng Rối loạn giấc ngủ này thường gặp ở những người phải làm việc ca đêm, thay đổi múi giờ quốc tế (jetlag) như tiếp viên hàng không, phi công.

Chứng miên hành

Miên hành hay còn gọi là mộng du, là tình trạng người bệnh đi khỏi giường trong lúc ngủ. Tình trạng này thường xảy ra vào khoảng 1/3 thời gian đầu của giấc ngù. Trong lúc mộng du, người bệnh không hề biết chuyện gì đang xảy ra. 

  • Khi mộng du, người bệnh có nét mặt trống rỗng, mắt có thể mở hoặc nhắm, không đáp ứng hoặc không trả lời với các câu hỏi của người khác.
  • Khi thức dậy vào buổi sáng họ thường quên những việc xảy ra khi mộng du.
  • Mộng du thường không gây ra biến chứng trực tiếp gì, tuy nhiên, những chấn thương khi mộng du có thể  gián tiếp làm ảnh hưởng đến các cơ quan quan trọng.
  • Không có các bệnh lý thực thể đi kèm.
  • Không phải do bệnh lý tâm thần hoặc do thuốc gây ra.

Hoảng sợ khi ngủ

Hoảng sợ khi ngủ hay hoảng sợ ban đêm là những cơn hoảng sợ và sợ hãi tột độ về ban đêm kết hợp với phát âm to, vận động nhanh, và có hoạt động thần kinh tự trị tăng cao. Bệnh nhân ngồi dậy và đứng dậy, kêu thét một cách sợ hãi, thường xảy ra trong 1/3 đầu của giấc ngủ đêm, đôi khi lao ra cửa sổ như cố gắng chạy trốn. Lúc thức giấc bệnh nhân thường không nhớ những gì xảy ra.

Tiêu chuẩn:

  • Một hoặc nhiều cơn thức giấc, bắt đầu bằng kêu thét, hoảng sợ, và đặc trưng bằng lo âu nhiều, tăng cử động cơ thể, tăng hoạt động thần kinh tự trị (mạch nhanh, thở gấp, đồng tử giãn, vã mồ hôi).
  • Các cơn tái diễn điển hình kéo dài 1 - 10 phút và thường xảy ra trong 1/3 đầu của giấc ngủ đêm.
  • Không có bằng chứng về bệnh cơ thể.

Ác mộng

  • Bệnh nhân có ác mộng khi ngủ đêm hoặc ngủ trưa, người bệnh có thể nhớ các chi tiết của giấc mơ.
  • Bệnh nhân có các rối loạn cảm xúc do giấc mơ gây ra, đau buồn, ám ảnh sợ hãi.

Chứng ngủ rũ

  • Người bệnh thường có cảm giác buồn ngủ, thiếu ngủ cả ngày. Tuy nhiên, khác ở chỗ họ không thể cưỡng lại cơn buồn ngủ.
  • Việc buồn ngủ, ngủ rũ này thường diễn ra khi hoạt động ví dụ người bệnh đang ăn, đang nói  chuyện, đang làm việc.
  • Mất trương lực cơ 2 bên, đột ngột
  • Tái diễn các yếu tố của ngủ REM khi chuyển trạng thái từ ngủ sang thức.
  • Không có các bệnh lý thực thể đi kèm.
  • Không phải do bệnh lý tâm thần hoặc do thuốc gây ra.

4. Chẩn đoán và điều trị bệnh rối loạn giấc ngủ không thực tổn

Chẩn đoán

Với mục đích loại trừ chắn chắc các bệnh lý thực thể gây rối loạn giấc ngủ, bác sĩ có thể thực hiện một số biện pháp để chẩn đoán bệnh:

  • Công thức máu
  • Điện giải đồ
  • Tìm các chất gây nghiện
  • Đường huyết tĩnh mạch, Bun, Creatine
  • Điện tâm đồ
  • CT scan, MRI não
  • Trắc nghiệm tâm lý đánh giá chỉ số chất lượng giấc ngủ

Điều trị

Khi đã loại trừ các nguyên nhân thực tổn, việc điều trị Rối loạn giấc ngủ không thực tổn chủ yếu dựa vào dạng rối loạn giấc ngủ.

Vệ sinh giấc ngủ

  • Điều chỉnh nhịp thức ngủ
  • Tránh căng thẳng tâm lý, các yếu tố kích thích, gây hưng phấn, khó ngủ.
  • Xem lại môi trường xung quanh: ánh sáng, âm thanh, thông khí.

Thuốc

Thuốc an thần, giải lo âu, chống trầm cảm.

Để điều trị bệnh rối loạn giấc ngủ không thực tổn, bạn có thể liên hệ đặt khám với các bác sĩ của Hello Doctor theo số điện thoại 1900 1246.



Bác sĩ khám, điều trị

Nguyễn Thi Phú

Thạc sĩ - Bác sĩ Nguyễn Thi Phú

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Đại Học Y Dược

Kinh nghiệm: 15 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Nguyễn Trọng Tuân

Bác sĩ Nguyễn Trọng Tuân

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm thần TP Hồ Chí Minh

Kinh nghiệm: 17 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Đàm Văn Đức

Bác sĩ Đàm Văn Đức

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Đại học Y Hà Nội

Kinh nghiệm: 11 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Nguyễn Thành Long

Thạc sĩ - Bác sĩ Nguyễn Thành Long

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Đại Học Y Hà Nội

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Trần Thị Thu Phương

Bác sĩ Trần Thị Thu Phương

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm Thần Tp. Hồ Chí Minh

Kinh nghiệm: 15 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Phạm Văn Trụ

Bác sĩ Phạm Văn Trụ

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm thần Tp Hồ Chí Minh

Kinh nghiệm: 35 năm

Vị trí: Phó giám đốc bệnh viện

Thông tin thêm về Rối loạn giấc ngủ

Những điều cần biết về Chứng rối loạn giấc ngủ khi Mang thai
Bài viết này Hello Doctor sẽ chia sẻ một cách tổng quát những vấn đề về chứng rối loạn giấc ngủ ở phụ nữ mang thai. Sau đó chúng tôi sẽ...
Bệnh rối loạn giấc ngủ ở trẻ em - Nguyên nhân và cách điều trị
Tùy theo lứa tuổi và đặc điểm hoạt động của hệ thần kinh, mỗi trẻ sẽ có nhu cầu ngủ khác nhau. Và khi bị rối loạn giấc ngủ, trẻ sẽ có những...
Hội chứng rối loạn hành vi giấc ngủ REM và những điều cần biết
REM là hội chứng rối loạn hành vi xảy ra trong giấc ngủ. Những rối loạn này dẫn đến người bệnh có những hành động xảy ra...
Rối loạn giấc ngủ ở thanh niên - Nguyên nhân và cách điều trị
Rối loạn giấc ngủ xảy ra ở mọi lứa tuổi: trẻ sơ sinh, người cao tuổi, thậm chí ở thanh thiếu niên. Rối loạn này gây ra những ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng...
Rối loạn giấc ngủ ở trẻ tự kỷ - Dấu hiệu và cách phòng bệnh
Rối loạn giấc ngủ có thể thường gặp ở trẻ em có bệnh tự kỷ hơn từ 40 đến 80%. Tại sao lại như vậy? Cùng Hello Doctor tìm hiểu nguyên nhân và các giải...

Đánh giá bài viết Gửi đánh giá

    Bình luận, đặt câu hỏi

    Các thông tin cá nhân của bạn sẽ không bị công khai

    Nội dung