Phân biệt tâm thần phân liệt và trầm cảm

Phân biệt tâm thần phân liệt và trầm cảm

Tâm thần phân liệt là một trong những bệnh lý về tâm thần, trong đó bệnh nhân không thể nhận diện thế giới quan một cách bình thường. Tâm thần phân liệt có thể để lại nhiều hậu quả nặng nề, bao gồm ảo giác, ảo tưởng, và thậm chí là rối loạn suy nghĩ và hành vi trầm trọng, từ đó ảnh hưởng nặng nề đến sinh hoạt hằng ngày, thậm chí có thể dẫn đến tàn tật.

1. Tâm thần phân liệt là gì ?

2. Trầm cảm là gì ?

3. So sánh tâm thần phân liệt và trầm cảm

Bác sĩ chuyên khoa

Đàm Văn Đức

Bác sĩ Trần Thu Phương

Bệnh Viện Tâm Thần, Hồ Chí Minh

Điều trị, tư vấn tâm lý tâm thần.

Đặt hẹn khám: NHẤN GỌI BÁC SĨ  PHƯƠNG   

Đàm Văn Đức

Bác sĩ Đàm Văn Đức

Viện Tâm Thần Bạch Mai, Hà Nội

Chuyên gia lĩnh vực tâm thần khoa tâm thần

Đặt hẹn khám: NHẤN GỌI BÁC SĨ  ĐỨC  

Nguyễn Trọng Tuân

Bác sĩ Nguyễn Trọng Tuân

Bệnh Viện Tâm Thần, Hồ Chí Minh

Điều trị tâm thần người lớn

Đặt hẹn khám: NHẤN GỌI BÁC SĨ TUÂN  

 

Trieu-Chung

1. Tâm thần phân liệt là gì ?

Những bệnh nhân mắc phải tâm thần phân liệt cần phải được điều trị lâu dài. Việc thực hiện điều trị ngay từ giai đoạn đầu của bệnh sẽ giúp kiểm soát và làm giảm nhẹ các triệu chứng, đồng thời phòng tránh các biến chứng không đáng có trong tương lai, do đó cũng sẽ cải thiện hiệu quả tiên lượng của bệnh nhân.

2. Trầm cảm là gì ?

Trầm cảm (rối loạn trầm cảm), là một trong những bệnh lý tâm thần thường gặp, mang lại nhiều ảnh hưởng xấu tiêu cực đến cách cảm nhận thực tế, cách suy nghĩ và cách hành động của bệnh nhân. May mắn rằng, trầm cảm là một bệnh có thể điều trị. Trầm cảm sẽ khiến cho người mắc có những cảm xúc buồn rầu và / hoặc giảm hay mất đi sự hứng thú với các hoạt động mà họ đã từng thích. Trầm cảm có thể dẫn đến nhiều vấn đề về thế xác hay cảm xúc, khiến cho bệnh nhân bị suy giảm khả năng làm việc tại nhà hay tại cơ quan.

3. So sánh tâm thần phân liệt và trầm cảm

    a. Tần số

Có khoảng 25% những bệnh nhân được chẩn đoán tâm thần phân liệt cũng có đủ những tiêu chuẩn chẩn đoán cho bệnh trầm cảm. Cụ thể hơn, những triệu chứng của bệnh trầm cảm có thể xuất hiện trong suốt cả quá trình bệnh lý của tâm thần phân liệt, kể từ lúc khởi phát triệu chứng, bệnh nhân thường có các dấu hiệu như cảm thấy lạc lối, hay tuyệt vọng.

Tần suất lưu hành của bệnh trầm cảm vào khoảng 7%, với nhiều điểm khác biệt giữa hai giới và giữa các độ tuổi khác nhau. Chi tiết hơn, tần số mắc phải trầm cảm ở độ tuổi từ 18 đến 29 cao gấp 3 lần ở những đối tượng 60 tuổi, và tần số mắc bệnh ở nữ cao gấp 1,5 – 3 lần so với ở nam giới.

Rối loạn trầm cảm có thể xuất hiện ở mọi độ tuổi, tuy nhiên, khởi phát bệnh thường được ghi nhận ở những bệnh nhân 20 tuổi.

Ở nam, tâm thần phân liệt thường khởi phát ở giữa tuổi 20. Ở phụ nữ, những dấu hiệu có thể xuất hiện từ những năm cuối cùng ở cùng độ tuổi. Trẻ em thường ít khi mắc phải căn bệnh này, và nó cũng ít được phát hiện trên những người hơn 45 tuổi.

    b. Triệu chứng

    b.1 Trầm cảm

Dấu hiệu thường gặp nhất ở những bệnh nhân trầm cảm là sự suy giảm hứng thú hay cảm xúc, khiến cho người bệnh suy giảm khả năng hoạt động, kéo dài ít nhất 2 tuần, đặc trưng bởi ít nhất 5 (hoặc hơn) các triệu chứng sau (trong đó 2 triệu chứng đầu tiên cần phải hiện diện để có thể chẩn đoán trầm cảm):

  • Tâm trạng chán nản hầu như suốt ngày, và gần như vào mọi ngày

  • Suy giảm hứng thú với mọi, hoặc gần như mọi hoạt động, trong gần cả ngày, và mọi ngày

  • Sụt cân hay tăng cân quá mức, hoặc thay đổi khẩu vị (ăn nhiều hơn hay ít hơn) gần như mọi ngày

  • Rối loạn giấc ngủ (mất ngủ hay ngủ quá mức) gần như mọi ngày

  • Tăng động do tâm lý (không thể nghỉ ngơi) hoặc hoạt động chậm chạp gần như mọi ngày

  • Mệt mỏi hay thiếu năng lượng gần như mọi ngày

  • Cảm thấy tội lỗi, cảm thấy bản thân không xứng đáng gần như mọi ngày

  • Suy giảm khả năng suy nghĩ hoặc tập trung hoặc khả năng đưa ra quyết định gần như mọi ngày

  • Có những suy nghĩ lặp đi lặp lại về cái chết, về tự sát, có mong muốn tự sát hay thậm chí là kế hoạch cụ thể để tự sát.

Để có thể hội đủ tiêu chuẩn chẩn đoán trầm cảm, những triệu chứng của bệnh nhân phải là những triệu chứng để lại nhiều hậu quả nghiêm trọng cho các chức năng về công việc, xã hội, hay về những lĩnh vực khác, và những dấu hiệu đó có thể không thuộc về một bệnh lý đặc hiệu nào khác.

    b.2 Tâm thần phân liệt

Tâm thần phân liệt để lại nhiều hậu quả, mà trong đó là những vấn đề về sự suy nghĩ, nhận thức, hành vi hoặc tâm trạng. Các triệu chứng và dấu hiệu đó có thể rất đa dạng, nhưng thường gặp nhất là ảo tưởng, ảo giác, hay rối loạn ngôn ngữ, phản ánh sự suy yếu trong chức năng của não bộ. Cụ thể là :

  • Ảo tưởng

  • Ảo giác

  • Rối loạn suy nghĩ (ngôn ngữ).

  • Rối loạn hành vi trầm trọng

  • Khó ngủ

  • Dễ bị kích động hay trầm cảm

  • Thiếu động lực sống

  • Những hậu quả tiêu cực khác, do nguyên nhân suy giảm hay mất hoàn toàn khả năng hoạt động bình thường. Ví dụ, bệnh nhân có thể không còn quan tâm đến vệ sinh cá nhân của mình, không thể thể hiện được cảm xúc cá nhân. Bệnh nhân cũng có thể mất đi hứng thú cho các công việc thường ngày, không còn tham gia vào các hoạt động xã hội, không còn trải nghiệm được các sự hứng thú.

  • Ý nghĩ, hành vi, ý định tự sát

Khi những triệu chứng của trầm cảm kết hợp với bệnh tâm thần phân liệt, chúng sẽ càng làm ảnh hưởng đến tâm lý xã hội của bệnh nhân, đồng thời làm tăng nguy cơ tự sát của họ. Khoảng 5%-6% bệnh nhân tâm thần phân liệt chết do tự sát và khoảng 20% có ý định tự sát, nhưng nguy cơ tự sát tồn tại trong xuyên suốt những đợt trầm cảm của bệnh tâm thần phân liệt.

Hãy liên hệ với Hello Doctor chúng tôi theo số điện thoại 1900 1246 để đặt khám với các bác sĩ.


Bác sĩ khám, điều trị

Nguyễn Thi Phú

Thạc sĩ - Bác sĩ Nguyễn Thi Phú

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Đại Học Y Dược

Kinh nghiệm: 15 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Nguyễn Trọng Tuân

Bác sĩ Nguyễn Trọng Tuân

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm thần TP Hồ Chí Minh

Kinh nghiệm: 17 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Đàm Văn Đức

Bác sĩ Đàm Văn Đức

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Đại học Y Hà Nội

Kinh nghiệm: 11 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Nguyễn Trọng Hiến

Bác sĩ Nguyễn Trọng Hiến

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Lão khoa Trung ương

Kinh nghiệm: 11 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Trần Thị Thu Phương

Bác sĩ Trần Thị Thu Phương

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm Thần Tp. Hồ Chí Minh

Kinh nghiệm: 15 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Phạm Văn Trụ

Bác sĩ Phạm Văn Trụ

Khoa: Tâm thần

Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm thần Tp Hồ Chí Minh

Kinh nghiệm: 35 năm

Vị trí: Phó giám đốc bệnh viện

Thông tin thêm về Tâm thần phân liệt

Xét nghiệm chẩn đoán tâm thần phân liệt
Bạn thường nghe thấy tiếng nói bên tai? Bạn tin rằng có ai đó đang đọc tâm trí của bạn và kiểm soát suy nghĩ của bạn? Bạn gặp khó khăn...
Tâm thần phân liệt thể paranoid
Tâm thần phần liệt thể Paranoid hay tâm thần phân liệt thể hoang tưởng là dạng hay gặp nhất của bệnh tâm thần phân liệt. Hoang tưởng chính là một...
Tâm thần phân liệt mang thai
Tâm thần phân liệt (Schizophrenia) là một rối loạn tâm thần đặc trưng bởi một sự suy giảm quá trình suy nghĩ và sự thiếu hụt các...
Tâm thần phân liệt ẩn
Tâm thần phân liệt là một rối loạn tâm thần mãn tính và nghiêm trọng ảnh hưởng đến cách một người suy nghĩ, cảm nhận và cư xử....
Nguyên nhân gây ra tâm thần phân liệt
Tâm thần phân liệt (Schizopheria) là một rối loạn tâm thần thường xuất hiện ở tuổi vị thành niên hoặc tuổi trưởng thành sớm. Đặc trưng bởi ảo...

Đánh giá bài viết Gửi đánh giá

  • Hoàng My

    Bài viết hữu ích. Cảm ơn bác sĩ.

    02/08/2018

Bình luận, đặt câu hỏi

Các thông tin cá nhân của bạn sẽ không bị công khai

Nội dung