Ảo tưởng có phải là dấu hiệu của bệnh tâm thần không?

Ảo tưởng có phải là dấu hiệu của bệnh tâm thần không?

Chào bác sĩ, tôi là Hùng, năm nay 30 tuổi. Tôi có một thắc mắc mong bác sĩ giải đáp giúp tôi, đó là một số người thường hay bị ảo tưởng, vậy họ có phải đang mắc bệnh tâm thần nào đó không. Cảm ơn bác sĩ.

Trả lời:

Chào bạn Hùng, trước tiên xin cảm ơn bạn đã quan tâm và gửi câu hỏi về cho chúng tôi. Về câu hỏi của bạn, chúng tôi đã hỏi thêm ý kiến của các bác sĩ chuyên khoa và xin đưa ra một số thông tin về triệu chứng ảo tưởng cho bạn tham khảo.

1. Ảo tưởng là gì

2. Phân loại ảo tưởng

3. Nguyên nhân gây ra ảo tưởng

4. Khi nào nên đi khám bác sĩ?

1. Ảo tưởng là gì?

Ảo tưởng (tên tiếng Anh là Illusion) là một tri giác không chính xác về một sự vật, hiện tượng. Thuật ngữ này cũng được dùng rộng rãi cho niềm tin hay nhận thức không chính xác. Tuy nhiên, trong ứng dụng khoa học, ảo tưởng là tình trạng không rõ ràng về cảm giác.

Nói cách khác, ảo tưởng là một tri giác xảy ra khi có kích thích cảm giác nhưng được nhận thức sai và giải thích sai, chẳng hạn như nghe tiếng gió mà nghĩ là tiếng ai đó khóc. Con người đôi khi có thể trải nghiệm một ảo tưởng nào đó. Tuy nhiên, ảo tưởng xảy ra phổ biến ở những người mắc các bệnh lý về tâm thần như: bệnh tâm thần phân liệt, bệnh hoang tưởng hoặc bệnh ảo giác.

Các ảo tưởng cho biết các manh mối rõ ràng về việc não bộ xử lí thông tin như thế nào. Hầu hết mọi người có thể bị lừa bởi những ảo ảnh thị giác và các nhà khoa học có thể sử dụng các thông tin về hiện tượng thị giác này để hiểu rõ hơn về nhận thức và tổ chức của bộ não. Một số tình trạng ảnh hưởng não bộ có thể cũng gây ảo tưởng. Ví dụ, người trải qua bệnh đau đầu Migraine thường than phiền thấy các tiền triệu về thị giác, bao gồm các chuyển động hay màu sắc dọc theo các cạnh ngoài của thị trường mắt người đó.

Bác sĩ chuyên khoa

Phạm Công Huân

Bác sĩ Phạm Công Huân

Bác sĩ chuyên khoa: Tâm thần Bệnh viện Bạch Mai, Hà Nội

Chuyên gia lĩnh vực tâm thần khoa tâm thần bệnh viện Bạch Mai

 

Nguyễn Thi Phú

Thạc sĩ - Bác sĩ Nguyễn Thi Phú

Bác sĩ chuyên khoa: Tâm thần - Bệnh viện Đại Học Y Dược, Tp, Hồ Chí Minh

Hơn 15 năm kinh nghiệm trong khám, điều trị các bệnh lý tâm thần

 

Hẹn gặp trực tiếp bác sĩ: 1900 1246   giờ hành chính -  0962161644  các giờ khác hoặc khẩn cấp.

2. Phân loại ảo tưởng

Các ảo tưởng có thể xảy ra ở bất kì 5 loại giác quan nào. Một số ví dụ gồm có:
  • Ảo tưởng thị giác, được nhìn thấy khi một hình ảnh được xây dựng theo cách nào đó khiến nó dẫn thông tin sai lên não. Ví dụ, hai người với hai chiều cao khác nhau đứng trên một sàn nhà không bằng phẳng được phủ bởi những điểm mốc có thể được thấy như là đang đứng trên sàn phẳng và như vậy thấy hai người có chiều cao bằng nhau.
  • Ảo tưởng thính giác, xảy ra khi một người nghe được những âm thanh không thật sự được tạo ra hay những âm thanh không giống với tiếng thật của nó. Một ví dụ điển hình là giai điệu Shepard, nghe như giai điệu đang đi lên liên tục hay đi xuống nhưng thật ra là không có.
  • Ảo tưởng xúc giác, xảy ra khi não nhận kích thích sờ chạm nhưng nó không thực sự tồn tại, hay nó không hiện diện như cách mà não nhận được. Hội chứng Phantom, một trải nghiệm cảm giác về chi đã bị đứt, là một ví dụ của ảo tưởng xúc giác.
  • Ảo tưởng khứu giác và vị giác, không phổ biến như các loại ảo tưởng khác. Tuy nhiên, một số người có thể cảm nhận được mùi khác với những người khác, đặc biệt khi được nhận thông tin mâu thuẫn về kích mùi. Hiện tượng tương tự có thể xảy ra với vị giác.

3. Nguyên nhân gây ra triệu chứng ảo tưởng

Giống như các ảo giác, ảo tưởng không nhất thiết là một dấu hiệu của tình trạng tâm thần, và bất kì ai cũng có thể trải nghiệm qua chúng. Ảo tưởng khác ảo giác ở chỗ ảo giác xảy ra mà không cần có kích thích ngoại lai.

>>>Để biết ảo giác là gì, có những loại nào, bạn có thể xem tại đây.

Ảo tưởng có thể xuất hiện do nhiều nguyên nhân, như do hiệu ứng ánh sáng trên một vật, thông tin cảm nhận về một vật không đầy đủ, hay lỗi xảy ra trong quá tình xử lý các chi tiết về cảm giác của một cá nhân. Sự khúc xạ ánh sáng có thể gây ra hình ảnh cầu vồng hay các ảo ảnh, hay ảo tưởng phụ thuộc vào khí quyển.

Các ảo tưởng được biết đến như ảo giác giả, có thể là dấu hiệu của rối loạn tâm thần. Một người có thể trải qua một ảo giác giả khi có tình trạng sợ hãi hay lo âu hay khi họ đưa cảm xúc của họ lên ngoại cảnh. Một số người than phiền rằng họ thấy những người xung quanh như những con quái vật hay ác quỉ. Ảo tưởng có thể là đặc điểm của tình trạng bệnh lí y khoa, như bệnh tâm thần phân liệt.

Ngoài ra, một số người có bệnh đau đầu Migraine có thể có những ảo tưởng về thị giác, ví dụ thấy các chuyển động màu sắc ở cạnh ngoài thị trường mắt.

4. Khi nào nên đi khám bác sĩ?

Khi bệnh nhân có các biểu hiện ảo tưởng thái quá, thuộc một trong 5 loại giác quan nào thì nên đưa người bệnh đi khám để biết cách điều trị bệnh.

Bạn Hùng thân mến, ảo tưởng không nhất thiết là dấu hiệu của tình trạng tâm thần, nhưng khi ảo tưởng vượt qua mức thông thường thì rất có thể người đó đã mắc phải một rối loạn tâm thần nào đó. Hy vọng những thông tin mà chúng tôi chia sẻ trên đây sẽ khiến bạn cảm thấy hài lòng. Bạn có thể đặt khám các bác sĩ, chuyên gia Hello Doctor theo số điện thoại: 1900 1246, chúng tôi luôn sẵn lòng được hỗ trợ cho bạn.

Cảm ơn bạn đã quan tâm!



Đọc thêm

Ảo giác là dấu hiệu của bệnh gì, có những loại ảo giác nào
Chào bác sĩ, tôi tên là Nga. Tôi được biết các bệnh tâm thần thường có triệu chứng ảo giác, vậy xin bác sĩ cho tôi...
3 dấu hiệu và biểu hiện giúp nhận biết bệnh trầm cảm nội sinh
Trầm cảm nội sinh là một trong những dạng trầm cảm phổ biến nhất và khá nguy hiểm. Do không có nguyên nhân rõ ràng nên trầm cảm...
Những việc nên và không nên làm khi giúp đỡ người bị trầm cảm
Trầm cảm là một căn bệnh vô cùng phổ biến trong cuộc sống của chúng ta, vì vậy rất có thể bạn sẽ quen hoặc gặp ai đó đang sống chung với căn bệnh...
Nguy cơ con bị bệnh tự kỷ do mẹ dùng thuốc chống trầm cảm
Các cuộc tranh luận về việc sử dụng thuốc chống trầm cảm trước khi sinh có làm tăng nguy cơ mắc chứng tự kỷ ở trẻ sơ sinh hay không vẫn đang được diễn ra. Để sáng...
Những bài tập đơn giản nhất cũng có thể ngăn ngừa trầm cảm
Một nghiên cứu được thực hiện bởi các nhà nghiên cứu Úc cho thấy rằng những bài tập vận động thường xuyên ở bất kì cường độ nào cũng...

Đánh giá bài viết Gửi đánh giá

  • Bích Ngọc

    Em trai tôi thường hay ảo tưởng, tôi đã đưa em ấy đi khám và được bác sĩ Phú khám. Em tôi được chẩn đoán là bị bệnh tâm thần phân liệt, sau khi được điều trị bệnh tình đã thuyên giảm phần nào.

    06/11/2017
  • Lê Thị Hà

    Nhiều lúc tôi cũng bị như vậy, không biết có phải mắc bệnh không

    06/10/2017
  • Nguyễn Đức Vinh

    Thỉnh thoảng tôi hay nghe thấy âm thanh không có thật trong khi người khác không nghe thấy gì cả. Nay tôi biết đến bài viết này, tôi đã biết rõ hơn về tình trạng mình đang gặp phải.

    29/09/2017

Bình luận, đặt câu hỏi

Các thông tin cá nhân của bạn sẽ không bị công khai

Nội dung