Rối loạn thần kinh thực vật

Đọc trong 5 phút Chia sẻ Zalo
Rối loạn thần kinh thực vật

Tóm tắt Bệnh lý

Rối loạn thần kinh thực vật là tình trạng hệ thần kinh chức năng (còn có tên khác là hệ thần kinh thực vật hay hệ thần kinh tự chủ) bị rối loạn hoạt động.
ICD-10: G90 (Các rối loạn hệ thần kinh tự trị) DSM-5: Not explicitly a psychiatric diagnosis, often overlaps with Somatic Symptom Disorder or Panic Disorder

Phân loại Mức độ (Severity)

  • Gây cản trở nghiêm trọng chất lượng cuộc sống. Bệnh nhân luôn sống trong nỗi sợ hãi mình bị đột quỵ tim hoặc bệnh nan y.

1. Tổng quan Lâm sàng

Tóm tắt nhanh (TL;DR)

Rối loạn thần kinh thực vật (Dysautonomia / Autonomic Nervous System Disorder) là sự rối loạn của hệ thống thần kinh tự động - nơi điều khiển các hoạt động ngoài ý muốn của cơ thể như nhịp tim, nhịp thở, huyết áp, tiêu hóa và tiết mồ hôi. Người bệnh phải chịu đựng những triệu chứng vô cùng khó chịu, nhưng khám thực thể các cơ quan đều bình thường.

Thông tin Dịch tễ (Key Facts)

  • Đây là căn bệnh "đánh lừa" cả người bệnh lẫn bác sĩ vì triệu chứng quá đa dạng và giống hệt bệnh tim mạch, dạ dày.
  • Căng thẳng tâm lý (Stress) kéo dài là nguyên nhân hàng đầu làm hệ thần kinh tự động bị lỗi nhịp.

Định nghĩa & Sinh bệnh học

Sự mất cân bằng giữa Hệ thần kinh giao cảm (kích thích, tăng nhịp tim) và Hệ thần kinh phó giao cảm (ức chế, thư giãn). Trong bệnh này, hệ giao cảm thường hoạt động quá mức, liên tục bơm Adrenaline vào máu.

2. Triệu chứng và Nguyên nhân

Dấu hiệu Cấp cứu (Red Flags)

Cơn nhịp tim nhanh kịch phát (>120 nhịp/phút) kèm theo cảm giác hoảng loạn tột độ muốn xỉu (thường là Cơn hoảng sợ - Panic Attack).

Dấu hiệu & Triệu chứng

  • Tim mạch: Nhịp tim nhanh hồi hộp (Trống ngực), thỉnh thoảng ngoại tâm thu (hẫng nhịp tim), huyết áp lên xuống thất thường, hạ huyết áp tư thế (chóng mặt khi đứng lên).
  • Hô hấp: Hụt hơi, cảm giác khó thở, nghẹn ở cổ họng, thường xuyên phải thở dài để thấy dễ chịu.
  • Tiêu hóa: Đầy hơi, trào ngược, đau dạ dày, hội chứng ruột kích thích.
  • Toàn thân: Tay chân lạnh toát, đổ mồ hôi trộm, run rẩy, rối loạn giấc ngủ, mệt mỏi vô cớ.

Nguyên nhân gây bệnh

Stress công việc, căng thẳng tâm lý kéo dài, sang chấn tinh thần, rối loạn nội tiết (mãn kinh), hoặc sau các đợt nhiễm virus nghiêm trọng (như Hậu Covid-19).

3. Chẩn đoán & Biến chứng

Biến chứng có thể gặp

3. Tác hại của bệnh rối loạn thần kinh chức năng

Bệnh rối loạn thần kinh thực vật có tác động đến cả hệ thần kinh thực vật của cơ thể khiến cho bệnh nhân gặp vấn đề với sức khỏe. Ngoài ra, bệnh nhân còn có thể gặp vấn đề với vấn đề sinh dục, điều này ảnh hưởng không nhỏ đển cuộc sống của người bệnh.

Bệnh rối loạn hệ thần kinh thực vật nếu không được điều trị sẽ dẫn đến những biến chứng nguy hiểm, thậm chí là đe dọa mạng sống của người bệnh.

Cần Tư vấn Y khoa Chuyên sâu?

Hello Doctor - Mang sức khỏe đến cuộc sống

4. Phác đồ Điều trị

Tổng quan Phác đồ

Điều trị bao gồm ổn định hóa chất não bộ, phục hồi cân bằng hệ thần kinh phó giao cảm bằng Tâm lý trị liệu, các kỹ thuật thư giãn và dùng thuốc điều hòa nhịp tim.

Nhóm thuốc hỗ trợ

Sử dụng các loại thuốc điều hòa nhịp tim (nhóm chẹn beta) liều thấp. Kết hợp thuốc chống lo âu, trầm cảm để cân bằng lại các chất dẫn truyền ở não bộ.
Can thiệp Ưu tiên (First-line):
Thay đổi lối sống & Hóa dược:
- Ngừng hoàn toàn chất kích thích (cafein, rượu bia). Tập kỹ thuật thở cơ hoành để kích thích dây thần kinh phế vị (Vagus nerve) làm dịu nhịp tim.
Chống chỉ định & Thận trọng:
TUYỆT ĐỐI KHÔNG lạm dụng các loại thuốc giảm nhịp tim khi chưa có chỉ định của bác sĩ. KHÔNG sử dụng nước tăng lực, trà đặc vì sẽ làm hệ giao cảm kích thích dữ dội hơn.

Thông tin bổ sung

Rối loạn thần kinh thực vật là tình trạng hệ thần kinh chức năng (còn có tên khác là hệ thần kinh thực vật hay hệ thần kinh tự chủ) bị rối loạn hoạt động hay gặp nhất là rối loạn nhịp tim.

1. Bệnh rối loạn thần kinh thực vật là gì

2. Triệu chứng của bệnh rối loạn thần kinh thực vật

3. Tác hạị của bệnh rối loạn thần kinh thực vật

4. Nguyên nhân gây ra bệnh rối loạn thần kinh thực vật

5. Điều trị bệnh rối loạn thần kinh thực vật

6. Chia sẻ của bệnh nhân

#7. Danh sách bác sĩ khám chữa rối loạn thần kinh thực vật trong hệ thống Hello Doctor tại Việt Nam

#7.1. Bác sĩ khám chữa rối loạn thần kinh thực vật tại Hồ Chí Minh trong hệ thống Hello Doctor

#7.2 Bác sĩ khám chữa rối loạn thần kinh thực vật tại Hà Nội trong hệ thống Hello Doctor

#7.3. Bác sĩ khám chữa rối loạn thần kinh thực vật tại Đà Nẵng trong hệ thống Hello Doctor

 

Tư vấn với Bác sĩ Tâm thần - Tâm lý (Bảo mật 100%)

Liên hệ ngay để được chuyên gia hỗ trợ điều trị Trầm cảm, Rối loạn lo âu, Mất ngủ.

Hệ thống phòng khám tại: HCM, Hà Nội

1. Bệnh rối loạn thần kinh thực vật

CÂU HỎI THƯỜNG GẶP

Tại sao tôi đo điện tâm đồ và siêu âm tim đều bình thường mà tim vẫn đập nhanh khó thở?
Quả tim của bạn hoàn toàn khỏe mạnh, nhưng "bộ phận điện điều khiển" quả tim (chính là Hệ thần kinh thực vật) đang bị lỗi do căng thẳng. Giống như bóng đèn không hư, nhưng công tắc điện bị chập.
Rối loạn thần kinh thực vật có nguy hiểm đến tính mạng không?
Không. Dù triệu chứng rất đáng sợ (cảm giác nghẹt thở, sắp ngất), nhưng bệnh này không gây nguy hiểm trực tiếp đến tính mạng. Bạn sẽ không bị nhồi máu cơ tim vì bệnh này.
Tôi uống thuốc bổ thần kinh có hết bệnh không?
Thuốc bổ (vitamin) chỉ hỗ trợ một phần nhỏ. Chìa khóa để hết bệnh là phải loại bỏ nguồn gốc gây căng thẳng, tập các bài tập thở thư giãn và đôi khi phải dùng thuốc điều hòa hóa chất não từ bác sĩ Tâm thần.
Bệnh này có phải là Bệnh Tâm thần không?
Đúng một phần. Nó nằm ở ranh giới giữa bệnh Tâm thần (Rối loạn lo âu) và bệnh Thần kinh. Các thuốc dùng để điều trị hiệu quả nhất hiện nay lại thuộc nhóm thuốc Tâm thần kinh.
Tôi có nên đi tập thể dục cường độ cao không?
Không nên. Khi đang trong giai đoạn nhịp tim nhanh và mệt mỏi, thể dục cường độ cao sẽ làm hệ thần kinh kiệt sức thêm. Hãy chọn Yoga nhẹ nhàng, đi bộ, hoặc Thiền định.
Mẹo làm giảm nhịp tim nhanh tại nhà là gì?
Bạn có thể dùng khăn lạnh đắp lên mặt, hoặc hít sâu bằng mũi trong 4 giây, nín thở 4 giây, và thở ra từ từ bằng miệng trong 6 giây (Thở cơ hoành) để kích thích hệ thống làm dịu cơ thể.

Dịch vụ Khám & Điều trị liên quan

Khám chuyên khoa Tâm thần

Khám, tư vấn và điều trị các rối loạn tâm thần như trầm cảm, lo âu, rối loạn lưỡng cực, mất ngủ mãn tính với đội ngũ bác sĩ chuyên khoa giỏi.

300.000đ - 500.000đ
Đặt lịch khám ngay

Tham vấn và Trị liệu Tâm lý

Dịch vụ tham vấn tâm lý 1-1 với chuyên gia tâm lý, hỗ trợ giải quyết các vấn đề căng thẳng, sang chấn tâm lý, khủng hoảng tuổi dậy thì, hôn nhân gia đình.

1.000.000đ/giờ
Nhận tham vấn ngay

Tư vấn sâu với trợ lý thông minh

Trải nghiệm dịch vụ tư vấn y tế chuyên sâu 24/7 cùng trợ lý thông minh, hỗ trợ phân tích triệu chứng và định hướng chăm sóc sức khỏe cá nhân hóa.

Bác sĩ điều trị

Nguyễn Thi Phú
Thạc sĩ - Bác sĩ
Nguyễn Thi Phú
Nơi làm việc: Bệnh viện Đại Học Y Dược
Kinh nghiệm: 23 năm
Xem chi tiết
Nguyễn Trọng Tuân
Bác sĩ
Nguyễn Trọng Tuân
Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm thần TP Hồ Chí Minh
Kinh nghiệm: 25 năm
Xem chi tiết
Phạm Công Huân
Bác sĩ Chuyên khoa II
Phạm Công Huân
Nơi làm việc: Bệnh viện tuyến Trung Ương
Kinh nghiệm: 14 năm
Xem chi tiết
Lê Duy
Bác sĩ
Lê Duy
Nơi làm việc: Trung tâm Pháp Y Tâm thần Khu vực TP. Hồ Chí Minh
Kinh nghiệm: 17 năm
Xem chi tiết
Nguyễn Viết Chung
Thạc sĩ
Nguyễn Viết Chung
Nơi làm việc: Khoa Y Dược - Đại học Quốc Gia Hà Nội.
Xem chi tiết
Lê Thị Phương Thảo
Thạc sĩ - Bác sĩ nội trú
Lê Thị Phương Thảo
Nơi làm việc: Bệnh viện tuyến Trung Ương
Kinh nghiệm: 13 năm
Xem chi tiết
Phạm Thị Hoài Mai
Bác sĩ
Phạm Thị Hoài Mai
Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm thần Đà Nẵng
Kinh nghiệm: 6 năm
Xem chi tiết
Vũ Thị Lan
Bác sĩ Chuyên khoa II
Vũ Thị Lan
Nơi làm việc: Bệnh viện tuyến Trung Ương
Xem chi tiết
Phạm Hồng Phát
Bác sĩ
Phạm Hồng Phát
Nơi làm việc: Hello Doctor
Kinh nghiệm: 12 năm
Xem chi tiết
Lê Văn Trung
Bác sĩ
Lê Văn Trung
Nơi làm việc: Hello Doctor
Kinh nghiệm: 11 năm
Xem chi tiết
Huỳnh Thanh Hiển
Bác sĩ Chuyên khoa II
Huỳnh Thanh Hiển
Nơi làm việc: Hello Doctor
Kinh nghiệm: 41 năm
Xem chi tiết

Đánh giá cho bài viết về bệnh  Gửi đánh giá

  • Trương Ngọc Khánh Trang

    Tôi thường hay thấy hoa mắt, lúc thì ra mồ hôi nhiều lúc thì ra mồ hôi ít, tôi còn cảm thấy nuốt thức ăn rất khó khăn. Tôi có đi khám bác sĩ Tuân thì mới biết mình bị rối loạn thần kinh thực vật. Qua một thời gian điều trị bệnh tình đã thuyên giảm phần nào.

    05/02/2018
  • Khánh Ngân

    Tôi đi khám và phát hiện ra mình mắc bệnh thần kinh thực vật, sau khi điều trị bệnh đã khỏi. Cho nên ai đang mắc bệnh thì cũng nên đi khám và điều trị ngay nhé

    05/10/2017
  • Nguyễn Thị Liền

    Tôi bị ra rất nhiều mồ hôi tay, chân nên đi khám thì bác sĩ nói bị bệnh rối loạn thần kinh thực vật. Điều trị một thời gian đã đỡ hơn nhiều.

    28/09/2017

Gửi bình luận của bạn

Các thông tin cá nhân của bạn sẽ không bị công khai

Message*