Bị phơi nhiễm HIV sau 1 - 2 tuần nên dùng xét nghiệm nào?

Bị phơi nhiễm HIV sau 1 - 2 tuần nên dùng xét nghiệm nào?

Làm thế nào để xét nghiệm HIV ngay sau khi gặp nguy cơ lây nhiễm HIV để xác định liệu bạn có bị nhiễm hay không?  Nên xét nghiệm gì nếu bị phơi nhiễm sau 1 - 2 tuần? Hãy để các bác sĩ của Hello Doctor giúp bạn trả lời các câu hỏi này.

Bác sĩ tham vấn thông tin:

Bs Phạm Minh Quân

Bác sĩ Phạm Minh Quân - HCM

 Gọi Bs. Quân  

Bs Bùi Đức Dương

Bác sĩ Bùi Đức Dương - Hà Nội

 Gọi Bs. Dương  

Chat trên Facebook
Liên hệ ngay

 

Trên thực tế, không có bất kỳ một test HIV nào có thể phát hiện ra ngay lập tức sau khi bị nhiễm. Nếu bạn nghĩ rằng mình bị phơi nhiễm với HIV, hãy đến cơ sở y tế ngay lập tức có thể.

Khoảng thời gian khi một người bị nhiễm HIV và khi xét nghiệm có thể phát hiện ra chính xác, được gọi là giai đoạn cửa sổ. Giai đoạn này rất đa dạng giữa các cá thể khác nhau và phụ thuộc vào typ xét nghiệm.

- Phần lớn các xét nghiệm HIV trong giai đoạn này chủ yếu là là test nhanh, xét nghiệm tìm kháng thể. Kháng thể được sản xuất bởi hệ thống miễn dịch khi bạn có yếu tố phơi nhiễm với virus như HIV hoặc vi khuẩn. Test kháng thể HIV xác định kháng thể trong máu hoặc dịch tiết. Cơ thể cần có thời gian để sản xuất được đủ lượng kháng thể để test trả kết quả dương tính.

- Test kháng thể sớm nhất có thể phát hiện sau 12 tuần sau phơi nhiễm. Phần lớn (97%) cơ thể sẽ sản xuất kháng thể sau 3 tháng để chống lại virus. Nếu test kháng thể trả kết quả dương tính, bạn cần làm một số xét nghiệm tiếp theo để khẳng định chẩn đoán.

- Một loại test khác phối hợp tìm cả kháng nguyên và kháng thể kháng HIV. Kháng nguyên là chất ngoại lai gây ra hản ứng miễn dịch trong cơ thể. Kháng nguyên ở đây là một phần của virus HIV, có mặt trong giai đoạn nhiễm cấp tính (giai đoạn lây nhiễm ngay sau khi người bệnh bị nhiễm nhưng chưa hình thành kháng thể). Test phối hợp hiện đang được thực hiện trong phòng thí nghiệm và trở nên phổ biến hơn ở Mỹ.

- Hầu hết, nhưng không phải tất cả mọi người, sẽ tạo đủ kháng nguyên và kháng thể cho xét nghiệm kết hợp để phát hiện chính xác nhiễm trùng từ 2 đến 6 tuần (từ 13 đến 42 ngày) sau khi nhiễm bệnh.

- Xét nghiệm acid nucleic (NAT) tìm kiếm HIV trong máu. Nó tìm virus và không phải là kháng thể của virus. Xét nghiệm này là rất tốn kém và không thường xuyên được sử dụng để sàng lọc cá nhân trừ khi họ gần đây đã có nguy cơ phơi nhiễm cao hoặc có thể phơi nhiễm với các triệu chứng sớm của nhiễm HIV.

- Hầu hết, nhưng không phải tất cả mọi người, sẽ có đủ HIV trong máu của họ để xét nghiệm acid nucleic để phát hiện nhiễm trùng từ 1 đến 4 tuần (7 đến 28 ngày) sau khi nhiễm bệnh.

Như vậy, tương ứng với ba phương pháp xét nghiệm HIV, hiện tại ở Việt Nam có 3 loại xét nghiệm:

- Test nhanh HIV, đơn thuần là test kháng thể, độ nhạy cao nhưng độ đặc hiệu thấp, hay đưa ra kết quả dương tính giả do lỗi phản ứng. Mặt khác test này không có khả năng phát hiện người nhiễm HIV ở giai đoạn cửa sổ (3-6 tháng sau khi nhiễm) vì chưa có kháng thể. Phương pháp này nên áp dụng với loại HIV-1 (ở Việt Nam). Xem đầy đủ thông tin về test HIV nhanh tại đây.

- Xét nghiệm HIV ag/ab elisa: có độ đặc hiệu cao, 80-90% độ chính xác sau khi phơi nhiễm 3 tuần. Xem thêm thông tin về phương pháp xét nghịệm ag/ab tại đây.

- Xét nghiệm PRC, xét nghiệm NAT có độ đặc hiệu cao, trên 90% độ chính xác khi làm xét nghiệm sau 7 ngày phơi nhiễm. Trước đây phương pháp này không thể thực hiện, nhưng việc tận dụng những công nghệ chuẩn trong một kiểu chuẩn đoán mới đã tạo ra khả năng chẩn đoán rất sớm. Kỹ thuật này đã được ứng dụng nhiều nhất trong việc kiểm tra máu từ những người hiến máu và đã giảm được sự lây nhiễm HIV .

Nếu bạn sử dụng bất kỳ loại xét nghiệm kháng thể nào và có kết quả dương tính, bạn sẽ cần thực hiện một xét nghiệm tiếp theo để xác nhận kết quả. Nếu xét nghiệm đầu tiên của bạn là xét nghiệm nhanh tại nhà và dương tính, bạn nên đến cơ sở y tế để kiểm tra theo dõi. Nếu xét nghiệm đầu tiên của bạn được thực hiện trong phòng thí nghiệm và dương tính, phòng thí nghiệm sẽ tiến hành xét nghiệm tiếp theo, thường là trên cùng một mẫu máu như xét nghiệm đầu tiên.

Nếu bạn được xét nghiệm HIV trong vòng 3 tháng sau khi có nguy cơ nhiễm HIV và kết quả âm tính, hãy thử lại trong 3 tháng nữa để chắc chắn.

Bạn có thể tham khảo thêm: Xét nghiệm HIV sau bao lâu thì chính xác nhất.



Bác sĩ khám, điều trị

Phạm Minh Quân

Bác sĩ Phạm Minh Quân

Khoa: Nội tổng quát, Truyền nhiễm

Nơi làm việc: Bệnh viện Nhiệt Đới, Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch

Kinh nghiệm: 10 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Bùi Đức Dương

Phó giáo sư -Tiến sĩ y học - Thầy thuốc nhân dân Bùi Đức Dương

Khoa: Hô hấp, Truyền nhiễm

Nơi làm việc: dự án Quỹ toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS tại Việt Nam

Kinh nghiệm: 21 năm

Vị trí: Giám đốc

Đào Đình Mậu

Bác sĩ Đào Đình Mậu

Khoa: Ung thư, Da liễu, Truyền nhiễm

Nơi làm việc: Bệnh viện Quân Y 354

Kinh nghiệm: 25 năm

Vị trí: Trưởng khoa

Thông tin thêm về HIV/AIDS

Mẹ uống thuốc ARV có ảnh hưởng đến thai nhi không?
Chào bác sĩ Hello Doctor, tôi đang mang thai và mắc bệnh HIV. Hiện tôi đang dùng thuốc ARV nhưng không biết liệu có ảnh hưởng gì đến...
Tổng hợp những triệu chứng bệnh HIV thường gặp ở nữ giới
Hẳn là có nhiều người thắc mắc rằng bệnh HIV ở nữ giới có gì khác ở nam giới. Để giúp bạn làm rõ vấn đề này, các chuyên...
6 điều người nhiễm HIV cần biết để phòng tránh lây truyền bệnh
Việc nắm được những con đường lây nhiễm cũng như cách phòng tránh lây lan bệnh cho công đồng rất quan trọng đối với những người mắc bệnh HIV. Trong...
Hướng dẫn người mắc bệnh HIV cách tự chăm sóc bản thân
Khi bạn đã bắt đầu điều trị bệnh HIV, các chuyên gia của Hello Doctor khuyên bạn nên quan tâm đến những cách tự chăm sóc bản thân để duy...
Hướng dẫn cách làm xét nghiệm HIV tại nhà từ bác sĩ Hello Doctor
Các phương pháp xét nghiệm HIV tại nhà đã có mặt tại Việt Nam vài năm gần đây. Điều này đánh dấu một xu hướng mới để từ...

Đánh giá bài viết Gửi đánh giá

    Bình luận, đặt câu hỏi

    Các thông tin cá nhân của bạn sẽ không bị công khai

    Nội dung