Trầm cảm theo mùa

Phân loại Mức độ (Severity)

Tóm tắt nhanh (TL;DR)

Thông tin Dịch tễ (Key Facts)

• SAD không phải là "sự nhạy cảm với thời tiết lạnh", mà là sự sụp đổ của nhịp sinh học do thiếu hụt ánh sáng mặt trời làm gián đoạn hóa chất não.
• Rất phổ biến ở các quốc gia có mùa đông dài và tối, ít gặp hơn ở vùng xích đạo.

Định nghĩa & Sinh bệnh học

Dấu hiệu Cấp cứu (Red Flags)

Dấu hiệu & Triệu chứng

• Mùa Đông: Ngủ quá nhiều (trên 10 tiếng) nhưng sáng dậy vẫn mệt mỏi rã rời. Trì trệ, mất động lực làm việc. Thèm ăn Carbohydrate (bánh mì, kẹo ngọt), tăng cân nhanh. Né tránh giao tiếp xã hội (như động vật ngủ đông).
• Mùa Hè: Một tỷ lệ nhỏ bị SAD mùa hè với triệu chứng ngược lại: Mất ngủ, chán ăn, kích động, sụt cân.

Nguyên nhân gây bệnh

Chẩn đoán & Cận lâm sàng

Chẩn đoán

Để chẩn đoán chứng trầm cảm theo mùa, bác sĩ sẽ đánh giá kĩ lưỡng bạn về các mặt:

• Thể chất: bác sĩ sẽ khám tổng quát và hỏi các câu hỏi chuyên sâu về sức khỏe của bạn. Trong một vài trường hợp, trầm cảm có thể có liên quan tới một căn bệnh nền chưa phát hiện ra.
• Xét nghiệm: bác sĩ có thể cho làm xét nghiệm máu hoặc xét nghiệm tuyến giáp để chắc chắn chúng hoạt động tốt.
• Đánh giá tâm thần: để kiểm tra các dấu hiệu trầm cảm, bác sĩ sẽ hỏi bạn về các triệu chứng, suy nghĩ, cảm giác và hành vi. Bác sĩ cũng sẽ yêu cầu bạn điền vào bảng câu hỏi để trả lời các câu hỏi trên.

Trầm cảm theo mùa được xem là một dạng của trầm cảm hoặc rối loạn lưỡng cực. Ngay cả khi đã được đánh giá kĩ lưỡng, việc chẩn đoán chứng bệnh này đôi khi rất khó khăn cho bác sĩ vì các dạng khác của trầm cảm hoặc các rối loạn tâm thần khác cũng gây ra các triệu chứng tương tự.

Rất nhiều chuyên gia tâm lý sử dụng tiêu chuẩn chẩn đoán trong Sổ tay Chẩn đoán và Thống kê các bệnh tâm thần (DSM-5), được xuất bản bởi Hiệp hội Tâm thần Mỹ, để chẩn đoán các tình trạng tâm thần.

Tiêu chuẩn chẩn đoán chứng trầm cảm theo mùa theo DSM – 5 bao gồm trải qua các triệu chứng dưới đây trong ít nhất 2 năm:

• Trầm cảm bắt đầu vào một mùa cụ thể trong năm
• Trầm cảm kết thúc vào một mùa cụ thể trong năm
• Không có trầm cảm trong các mùa bạn có tâm trạng bình thường
• Có nhiều mùa bị trầm cảm hơn là các mùa có tâm trạng bình thường trong khoảng thời gian bị bệnh

Điều trị bệnh trầm cảm theo mùa

Biến chứng có thể gặp

4. Biến chứng và tác hại của bệnh trầm cảm theo mùa

Hãy theo dõi các triệu chứng của chứng trầm cảm theo mùa một cách cẩn thận. Như các dạng khác của chứng trầm cảm, trầm cảm theo mùa có thể nặng dần lên và dẫn tới các biến chứng khác nếu như không được chữa trị kịp thời:

• Suy nghĩ và hành vi muốn tự tử
• Xa lánh xã hội
• Gặp vấn đề với việc học hoặc công việc
• Lạm dụng các chất kích thích

Điều trị có thể giúp bạn ngăn ngừa các biến chứng, đặc biệt nếu được chẩn đoán và điều trị trước khi các triệu chứng trở nên tồi tệ.

Tổng quan Phác đồ

Nhóm thuốc hỗ trợ

Lịch trình Theo dõi (Follow-up)