📖 Đã đọc 0%

Khi người trẻ liên tục cảm thấy mình “không đủ giỏi”, điều gì đang xảy ra?

Đọc trong 14 phút Chia sẻ Zalo
Khi người trẻ liên tục cảm thấy mình “không đủ giỏi”, điều gì đang xảy ra?

Các vấn đề sức khỏe tâm thần như mất ngủ kéo dài, rối loạn lo âu, suy nghĩ tiêu cực hay cảm giác cô lập đang ngày càng phổ biến ở người trẻ. Áp lực học tập, kỳ vọng từ gia đình và những trải nghiệm tiêu cực trong quá khứ có thể âm thầm tích tụ, khiến người trẻ rơi vào trạng thái căng thẳng kéo dài mà đôi khi chính họ cũng không hiểu rõ điều gì đang xảy ra với mình.

Câu chuyện dưới đây là hành trình điều trị tâm lý của một nam sinh viên theo học piano. Từ những ngày phải đối diện với mất ngủ, suy nghĩ dồn dập và “tiếng nói trong đầu”, cậu đã trải qua một quá trình điều trị kết hợp giữa y khoa và trị liệu tâm lý để dần tìm lại sự cân bằng cảm xúc. Hành trình này cho thấy rằng khi được hỗ trợ đúng lúc, người bệnh hoàn toàn có thể từng bước hồi phục và lấy lại sự ổn định trong cuộc sống.

Mục lục

  1. Khi những dấu hiệu bất ổn tâm lý bắt đầu xuất hiện
  2. Mất ngủ kéo dài và cảm giác lo âu không thể dừng lại
  3. Áp lực học tập và ký ức bị bắt nạt âm thầm ảnh hưởng tâm lý
  4. Thời điểm nguy hiểm khi ý tưởng tự sát xuất hiện
  5. Bắt đầu hành trình điều trị và trị liệu tâm lý chuyên sâu
  6. Những thay đổi tích cực dần xuất hiện trong quá trình điều trị
  7. Khi người bệnh tìm lại sự cân bằng trong cảm xúc và cuộc sống

_____________________________

    HELLO DOCTOR - MANG SỨC KHOẺ ĐẾN CUỘC SỐNG

BÁC SĨ TƯ VẤN QUA ĐIỆN THOẠI: 19001246

Tư vấn qua FACEBOOK: CLICK LINK

Bác sĩ Chuyên khoa II Huỳnh Thanh Hiển

Cần tư vấn từ Bác sĩ Chuyên khoa II Huỳnh Thanh Hiển?

Đừng tự chẩn đoán! Hãy nhắn tin cho bác sĩ để được đánh giá triệu chứng và lên phác đồ điều trị chuẩn xác nhất.

Tư vấn qua ZALO

Trị liệu TMS tại Hello Doctor

App quản lí cảm xúc

_____________________________

1. Khi những dấu hiệu bất ổn tâm lý bắt đầu xuất hiện

Một nam sinh 18 tuổi đang theo học ngành piano tại một trường đại học ở TP.HCM được gia đình đưa đến phòng khám Hello Doctor sau khi nhận thấy nhiều thay đổi trong cảm xúc và hành vi của cậu.

Theo người thân, nam sinh có những giai đoạn trở nên cáu gắt, dễ phản ứng mạnh với các tình huống nhỏ trong cuộc sống. Có lúc cậu tỏ ra bực bội và đập phá đồ vật trong nhà. Cậu cũng nhiều lần nói rằng mình cảm thấy bị ép buộc và không có đủ không gian cho bản thân.

Trong buổi gặp đầu tiên với bác sĩ, cậu chia sẻ: “Em thấy đầu mình lúc nào cũng căng. Có những ngày em chỉ muốn ở một mình và không muốn nói chuyện với ai.”

Những biểu hiện ban đầu này gợi ý đến tình trạng căng thẳng tâm lý kéo dài và cần được đánh giá kỹ lưỡng để xác định hướng điều trị phù hợp.

2. Mất ngủ kéo dài và cảm giác lo âu không thể dừng lại

Qua quá trình khai thác bệnh sử, bác sĩ nhận thấy nam sinh đang gặp nhiều triệu chứng điển hình của rối loạn lo âu kèm rối loạn giấc ngủ. Cậu thường xuyên khó đi vào giấc ngủ và có những đêm trằn trọc trong thời gian dài.

Nam sinh mô tả trải nghiệm của mình: “Có lúc em nằm hàng giờ mà vẫn không ngủ được. Đầu cứ suy nghĩ hết chuyện này đến chuyện khác.”

Không chỉ mất ngủ, cậu còn cảm thấy trong đầu mình xuất hiện những “tiếng nói” khiến việc tập trung trở nên khó khăn. Những suy nghĩ liên tục xuất hiện khiến tâm trí luôn trong trạng thái căng thẳng và ảnh hưởng đến việc học tập.

“Đôi khi em cảm giác như có ai đó đang nói trong đầu mình. Những lúc như vậy em rất khó tập trung.” Các suy nghĩ liên tục xuất hiện khiến tâm trí luôn trong trạng thái căng thẳng, đồng thời ảnh hưởng đến khả năng giao tiếp và học tập.

_____________________________

    HELLO DOCTOR - MANG SỨC KHOẺ ĐẾN CUỘC SỐNG

BÁC SĨ TƯ VẤN QUA ĐIỆN THOẠI: 19001246

Tư vấn qua FACEBOOK: CLICK LINK

Tư vấn qua ZALO

Trị liệu TMS tại Hello Doctor

App quản lí cảm xúc

_____________________________

3. Áp lực học tập và ký ức bị bắt nạt âm thầm ảnh hưởng tâm lý

Trong các buổi trị liệu tiếp theo, khi không khí trao đổi trở nên cởi mở hơn, nam sinh bắt đầu chia sẻ nhiều hơn về những trải nghiệm cá nhân. Là sinh viên theo học piano, cậu dành phần lớn thời gian cho việc luyện tập và thường đặt ra tiêu chuẩn khá cao cho bản thân. Khi quá trình luyện tập không đạt kết quả như mong đợi, cảm giác thất vọng và tự trách dễ xuất hiện, khiến tâm trạng trở nên căng thẳng.

“Em tập đi tập lại nhưng vẫn sai. Lúc đó em nghĩ chắc mình không đủ giỏi.” Những suy nghĩ tự đánh giá tiêu cực như vậy dần hình thành áp lực nội tâm, làm tăng cảm giác lo âu và khiến cậu dễ rơi vào trạng thái mệt mỏi tinh thần.

Bên cạnh áp lực học tập, nam sinh cũng chia sẻ về những trải nghiệm bị bạn bè bắt nạt trong quá khứ. Dù sự việc đã xảy ra từ trước đó khá lâu, nhưng các ký ức này vẫn để lại dấu ấn tâm lý nhất định và đôi khi quay trở lại trong dòng suy nghĩ của cậu, đặc biệt khi tâm trạng trở nên căng thẳng hoặc thất vọng về bản thân.

Gia đình cũng nhận thấy một số biểu hiện cho thấy mức độ căng thẳng tâm lý của bệnh nhân, chẳng hạn như thói quen cắn móng tay hoặc lặp lại những câu nói vừa nghe trong trò chơi. Những biểu hiện này tuy nhỏ nhưng phản ánh phần nào trạng thái lo âu và sự căng thẳng tích tụ trong quá trình học tập và sinh hoạt hằng ngày.

4. Thời điểm nguy hiểm khi ý tưởng tự sát xuất hiện

Trong tiến trình diễn biến tâm lý của nam sinh, đã có một giai đoạn cảm xúc rơi xuống mức rất thấp. Khi áp lực học tập, sự thất vọng về bản thân và những ký ức tiêu cực trong quá khứ tích tụ trong thời gian dài, trạng thái tinh thần của cậu trở nên mong manh hơn bao giờ hết.

Những suy nghĩ tự trách lặp đi lặp lại khiến cậu dần cảm thấy mình không đủ khả năng đáp ứng kỳ vọng của mọi người xung quanh. Sau nhiều lần tập sai, cảm giác thất vọng nhanh chóng chuyển thành suy nghĩ tiêu cực về giá trị bản thân.

Trong buổi trị liệu sau đó, nam sinh kể lại khoảnh khắc ấy với giọng trầm xuống: “Lúc đó em chỉ nghĩ rằng mình làm gì cũng sai. Em cảm giác như mình không làm được điều gì tốt cả.” Cảm xúc chán nản kéo dài khiến suy nghĩ của cậu dần đi theo hướng cực đoan hơn.

Khi đến trường vào ngày hôm đó, một ý nghĩ nguy hiểm đã thoáng qua trong đầu cậu. Nam sinh nhớ lại: “Em đứng ở hành lang và nghĩ nếu mình nhảy xuống thì mọi thứ có lẽ sẽ kết thúc.”

Đây là một tín hiệu cảnh báo nghiêm trọng của khủng hoảng tâm lý, cho thấy người bệnh đang trải qua mức độ tuyệt vọng cao và mất dần cảm giác kiểm soát đối với cảm xúc của mình. May mắn là suy nghĩ đó chỉ thoáng qua và không chuyển thành hành động.

_____________________________

    HELLO DOCTOR - MANG SỨC KHOẺ ĐẾN CUỘC SỐNG

BÁC SĨ TƯ VẤN QUA ĐIỆN THOẠI: 19001246

Tư vấn qua FACEBOOK: CLICK LINK

Tư vấn qua ZALO

Trị liệu TMS tại Hello Doctor

App quản lí cảm xúc

_____________________________

5. Bắt đầu hành trình điều trị và trị liệu tâm lý chuyên sâu

Sau khi đánh giá toàn diện về tình trạng tâm lý và các triệu chứng đang gặp phải, bác sĩ xây dựng kế hoạch điều trị kết hợp giữa điều trị bằng thuốc và trị liệu tâm lý. Thuốc được sử dụng nhằm ổn định hoạt động của hệ thần kinh, giảm mức độ lo âu và giúp cải thiện giấc ngủ.

Song song đó, các buổi trị liệu tâm lý đóng vai trò quan trọng trong việc giúp người bệnh nhận diện cảm xúc, hiểu rõ nguồn gốc của những suy nghĩ tiêu cực và học cách phản ứng lành mạnh hơn trước các tình huống gây căng thẳng.

Trong những buổi trò chuyện đầu tiên, nam sinh thường trả lời khá ngắn và đôi lúc suy nghĩ bị ngắt quãng. Tuy nhiên, khi không gian trị liệu trở nên quen thuộc hơn, cậu bắt đầu chia sẻ nhiều hơn về những điều mình đã giữ trong lòng suốt thời gian dài. Qua từng buổi gặp gỡ, cậu dần nhận ra rằng những suy nghĩ tự trách và áp lực hoàn hảo đã khiến cảm xúc của mình trở nên căng thẳng.

Có lần cậu nói với bác sĩ: “Trước đây em cứ nghĩ mình phải làm mọi thứ thật tốt. Chỉ cần sai một chút là em cảm thấy rất khó chịu với chính mình.”

Sự nhận thức này là một bước tiến quan trọng trong quá trình trị liệu. Khi người bệnh bắt đầu hiểu được mối liên hệ giữa suy nghĩ, cảm xúc và hành vi, họ có thể dần thay đổi cách nhìn nhận bản thân và học cách đối diện với áp lực theo hướng tích cực hơn.

6. Những thay đổi tích cực dần xuất hiện trong quá trình điều trị

Sau một thời gian tuân thủ phác đồ điều trị và tham gia đều đặn các buổi trị liệu tâm lý, tình trạng của bệnh nhân ghi nhận nhiều dấu hiệu cải thiện tích cực. Các biểu hiện lo âu kéo dài, suy nghĩ dồn dập và cảm giác căng thẳng trong đầu giảm rõ rệt so với giai đoạn trước. Giấc ngủ dần ổn định hơn, bệnh nhân có thể ngủ được và thức dậy với trạng thái tỉnh táo hơn vào buổi sáng.

Gia đình cũng ghi nhận sự thay đổi về mặt hành vi và cảm xúc. Bệnh nhân ít bộc lộ phản ứng nóng giận, khả năng kiểm soát cảm xúc được cải thiện, các hành vi bộc phát như đập phá đồ vật không còn xuất hiện. Trong giao tiếp hằng ngày, bệnh nhân trở nên điềm tĩnh hơn và có xu hướng suy nghĩ trước khi phản ứng.

Bản thân bệnh nhân cũng bắt đầu nhận thấy sự thay đổi trong trạng thái tâm trí của mình. Trong một buổi tái khám, cậu chia sẻ: “Em cảm thấy đầu mình nhẹ hơn trước, không còn quá nhiều suy nghĩ chạy liên tục như trước nữa.” Dù đôi lúc vẫn có cảm giác cô đơn hoặc giảm chú ý khi trò chuyện, nhưng tình trạng đã nhẹ và không còn gây ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt.

_____________________________

    HELLO DOCTOR - MANG SỨC KHOẺ ĐẾN CUỘC SỐNG

BÁC SĨ TƯ VẤN QUA ĐIỆN THOẠI: 19001246

Tư vấn qua FACEBOOK: CLICK LINK

Tư vấn qua ZALO

Trị liệu TMS tại Hello Doctor

App quản lí cảm xúc

_____________________________

7. Khi người bệnh tìm lại sự cân bằng trong cảm xúc và cuộc sống

Sau quá trình điều trị và trị liệu tâm lý, trạng thái cảm xúc của nam sinh dần ổn định. Các triệu chứng từng gây ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt như mất ngủ, lo âu kéo dài, suy nghĩ tiêu cực và bùng nổ cảm xúc dần được kiểm soát, cậu có thể duy trì việc học tập và các hoạt động cá nhân mà không còn rơi vào trạng thái căng thẳng liên tục như trước.

Trong buổi trò chuyện gần đây với bác sĩ, cậu nói với một nụ cười nhẹ: “Bây giờ em thấy mình bình tĩnh hơn. Mọi thứ không còn nặng nề như trước nữa.” Sự thay đổi này cho thấy khả năng nhận diện và điều chỉnh cảm xúc của bệnh nhân đã được cải thiện đáng kể thông qua quá trình trị liệu.

Sự kết hợp giữa điều trị y khoa, trị liệu tâm lý và sự đồng hành của gia đình có thể giúp người bệnh từng bước tìm lại sự cân bằng trong cảm xúc. Dù quá trình hồi phục cần thời gian, nhưng với sự kiên trì và hỗ trợ phù hợp, hy vọng luôn có thể xuất hiện trở lại trong cuộc sống của người bệnh.

_____________________________

    HELLO DOCTOR - MANG SỨC KHOẺ ĐẾN CUỘC SỐNG

BÁC SĨ TƯ VẤN QUA ĐIỆN THOẠI: 19001246

Tư vấn qua FACEBOOK: CLICK LINK

Tư vấn qua ZALO

Trị liệu TMS tại Hello Doctor

App quản lí cảm xúc

_____________________________

CÂU HỎI THƯỜNG GẶP

Làm sao phân biệt tính hay lo và Rối loạn lo âu?
Hay lo là khi có chuyện mới lo, xong chuyện là ăn ngủ được. Rối loạn lo âu là lo liên tục trên 6 tháng, lo những chuyện vô lý, kèm theo đau dạ dày, tim đập nhanh và mất ngủ triền miên.
Tôi hay bị đau bao tử đi khám mãi không hết, có phải do Tâm thần không?
Rất có thể. Dạ dày là "bộ não thứ hai". Khi bạn lo âu, acid tiết ra nhiều gây viêm loét. Nếu uống thuốc dạ dày mãi không khỏi, bạn cần khám thêm Tâm thần kinh.
Uống thuốc rối loạn lo âu có bị phụ thuộc không?
Thuốc thế hệ mới do bác sĩ Tâm thần kê không gây nghiện. Tuy nhiên, một số loại thuốc an thần nhanh (nếu bạn tự mua ngoài hiệu thuốc) có thể gây phụ thuộc nghiêm trọng. Khám bác sĩ là bắt buộc.
Thiền và Yoga có chữa được bệnh không?
Thiền và Yoga là công cụ tuyệt vời để hỗ trợ quản lý stress. Nhưng nếu bệnh ở mức độ nặng (không thể ngủ, nhịp tim luôn >100), bạn phải dùng Hóa dược kết hợp mới hiệu quả.
Tại sao tôi hay có cảm giác nghẹn ở cổ họng dù siêu âm tuyến giáp bình thường?
Đó gọi là "Hạt globus" - triệu chứng kinh điển của rối loạn lo âu. Do cơ vòng thực quản bị co thắt vì stress. Khi bạn hết lo âu, cảm giác nghẹn sẽ tự biến mất.
Cách thở túi giấy khi hoảng loạn có tác dụng gì?
Khi hoảng sợ, bạn thở rất nhanh làm mất CO2 trong máu, gây tê cứng tay chân và choáng váng. Thở vào túi giấy giúp bạn hít lại lượng CO2 đó, giúp cân bằng lại máu và cắt cơn hoảng sợ.

CÔNG CỤ SÀNG LỌC & BÀI TEST

Thang đo lo âu Hamilton (HAM-A), Bộ câu hỏi sàng lọc lo âu (GAD-7), Bảng đánh giá lo âu Beck (BAI).

gad-7

Thực hiện bài test sàng lọc nhanh để đánh giá tình trạng sức khỏe tâm lý của bạn. Kết quả sẽ giúp bác sĩ chẩn đoán chính xác hơn.

Thực hiện ngay qua Zalo

beck

Thực hiện bài test sàng lọc nhanh để đánh giá tình trạng sức khỏe tâm lý của bạn. Kết quả sẽ giúp bác sĩ chẩn đoán chính xác hơn.

Thực hiện ngay qua Zalo

KẾ HOẠCH THEO DÕI (RỐI LOẠN LO ÂU)

Tái khám bác sĩ tâm thần 2-4 tuần/lần trong giai đoạn đầu, sau đó 1-3 tháng/lần trong giai đoạn duy trì.

Dịch vụ Khám & Điều trị liên quan

Khám chuyên khoa Tâm thần

Khám, tư vấn và điều trị các rối loạn tâm thần như trầm cảm, lo âu, rối loạn lưỡng cực, mất ngủ mãn tính với đội ngũ bác sĩ chuyên khoa giỏi.

300.000đ - 500.000đ
Đặt lịch khám ngay

Tham vấn và Trị liệu Tâm lý

Dịch vụ tham vấn tâm lý 1-1 với chuyên gia tâm lý, hỗ trợ giải quyết các vấn đề căng thẳng, sang chấn tâm lý, khủng hoảng tuổi dậy thì, hôn nhân gia đình.

1.000.000đ/giờ
Nhận tham vấn ngay

Tư vấn sâu với trợ lý thông minh

Trải nghiệm dịch vụ tư vấn y tế chuyên sâu 24/7 cùng trợ lý thông minh, hỗ trợ phân tích triệu chứng và định hướng chăm sóc sức khỏe cá nhân hóa.


Bác sĩ điều trị

Nguyễn Thi Phú
Thạc sĩ - Bác sĩ
Nguyễn Thi Phú
Nơi làm việc: Bệnh viện Đại Học Y Dược
Kinh nghiệm: 23 năm
Xem chi tiết
Nguyễn Trọng Tuân
Bác sĩ
Nguyễn Trọng Tuân
Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm thần TP Hồ Chí Minh
Kinh nghiệm: 25 năm
Xem chi tiết
Phạm Công Huân
Bác sĩ Chuyên khoa II
Phạm Công Huân
Nơi làm việc: Bệnh viện tuyến Trung Ương
Kinh nghiệm: 14 năm
Xem chi tiết
Lê Duy
Bác sĩ
Lê Duy
Nơi làm việc: Trung tâm Pháp Y Tâm thần Khu vực TP. Hồ Chí Minh
Kinh nghiệm: 17 năm
Xem chi tiết
Nguyễn Viết Chung
Thạc sĩ
Nguyễn Viết Chung
Nơi làm việc: Khoa Y Dược - Đại học Quốc Gia Hà Nội.
Xem chi tiết
Lê Thị Phương Thảo
Thạc sĩ - Bác sĩ nội trú
Lê Thị Phương Thảo
Nơi làm việc: Bệnh viện tuyến Trung Ương
Kinh nghiệm: 13 năm
Xem chi tiết
Phạm Thị Hoài Mai
Bác sĩ
Phạm Thị Hoài Mai
Nơi làm việc: Bệnh viện Tâm thần Đà Nẵng
Kinh nghiệm: 6 năm
Xem chi tiết
Vũ Thị Lan
Bác sĩ Chuyên khoa II
Vũ Thị Lan
Nơi làm việc: Bệnh viện tuyến Trung Ương
Xem chi tiết
Phạm Hồng Phát
Bác sĩ
Phạm Hồng Phát
Nơi làm việc: Hello Doctor
Kinh nghiệm: 12 năm
Xem chi tiết
Lê Văn Trung
Bác sĩ
Lê Văn Trung
Nơi làm việc: Hello Doctor
Kinh nghiệm: 11 năm
Xem chi tiết
Huỳnh Thanh Hiển
Bác sĩ Chuyên khoa II
Huỳnh Thanh Hiển
Nơi làm việc: Hello Doctor
Kinh nghiệm: 41 năm
Xem chi tiết

Bài viết liên quan

Đánh giá bài viết  Gửi đánh giá

Gửi bình luận của bạn

Các thông tin cá nhân của bạn sẽ không bị công khai

Message*
Nguyễn Thi Phú BS. Nguyễn Thi Phú
1900 1246 Bản đồ
Zalo
Gọi BS Zalo Chat Zalo Bảo mật