Vì sao phải làm test gắng sức để kiểm tra các bệnh về tim mạch?

Vì sao phải làm test gắng sức để kiểm tra các bệnh về tim mạch?

Chào bác sĩ, tôi tên là Hương. Vừa rồi tôi có đưa bố tôi đi khám và bác sĩ yêu cầu bố tôi thực hiện bài test gắng sức. Tôi không hiểu tác dụng của bài test này là gì và vì sao phải thực hiện nó. Mong bác sĩ giải đáp giúp cho tôi. Cảm ơn bác sĩ. 

Trả lời:

Chào bạn Hương, cảm ơn bạn đã gửi câu hỏi về cho chúng tôi. Test gắng sức là một phương pháp thường được sử dụng để chẩn đoán các bệnh lý về tim mạch. Để giúp bạn hiểu rõ hơn về phương pháp này, chúng tôi xin đưa ra một số thông tin như sau:

1. Test gắng sức là gì?

2. Vì sao phải thực hiện test gắng sức?

3. Nguy cơ khi thực hiện test gắng sức?

4. Bạn cần chuẩn bị gì trước khi làm test gắng sức?

5. Quá trình thực hiện bài test gắng sức

6. Kết quả test gắng sức

1. Bài test gắng sức là gì?

Test gắng sức thông qua các bài tập thể dục cho thấy mức độ hoạt động của tim trong quá trình vận động thể lực. Bởi vì bài tập thể dục sẽ làm tim bạn hoạt động tăng công suất: bơm mạnh hơn và nhanh hơn nên thông qua bài test tập thể lực có thể phát hiện ra những bệnh lý rối loạn tim.

Test gắng sức thường cho bệnh nhân đi bộ trên thảm lăn hoặc máy đạp xe tại chỗ có gắn thêm thiết bị đo nhịp tim, huyết áp và nhịp thở. Hoặc bạn sẽ uống thuốc có tác dụng làm tăng vận động tương đương với việc tập thể dục.

Bác sĩ sẽ khuyến cáo thực hiện test gắng sức khi bạn có các dấu hiệu, triệu chứng nghi ngờ của bệnh động mạch vành hoặc rối loạn nhịp tim. Bài test sẽ giúp định hướng điều trị cho bác sĩ, cân nhắc hiệu quả điều trị và đánh giá mức độ bệnh lí tim mạch.

2. Vì sao phải thực hiện bài test gắng sức?

Bác sĩ làm test gắng sức để:

- Chẩn đoán bệnh mạch vành: mạch vành là mạch máu chính cung cấp máu cho tim, đưa máu giàu oxy và chất dinh dưỡng cho tim. Bệnh lí mạch vành xuất hiện khi mạch máu này bị phá hủy hoặc hình thành mảng xơ vữa chứa cholesterol gây tắc nghẽn mạch máu.

- Chẩn đoán rối loạn nhịp tim: rối loạn nhịp tim xảy ra khi xung điện điều hòa nhịp tim hoạt động không ổn định, gây ra tim đập quá nhanh hoặc quá chậm hay không đều.

- Định hướng điều trị bệnh lí tim: nếu bạn đã có chẩn đoán có rối loạn tim mạch thì test gắng sức sẽ giúp bác sĩ đánh giá hiệu quả phương pháp điều trị có, ngoài ra test còn giúp lập kế hoạch điều trị cụ thể cho bệnh nhân bằng cách cho biết mức độ hoạt động gắng sức tối đa mà tim người bệnh có thể chịu đựng được.

Bác sĩ có thể dùng test gắng sức để giúp quyết định thời điểm phẫu thuật tim thích hợp ví dụ như trong phẫu thuật thay van tim. Ở những bệnh nhân bị suy tim, kết quả test gắng sức có thể giúp bác sĩ quyết định việc cấy ghép tim và thực hiện các thủ thuật xâm lân trên bệnh nhân.

Ngoài ra, bác sĩ còn có thể khuyến nghị làm thêm các xét nghiệm chẩn đoán hình ảnh như siêu âm tim gắng sức nếu test gắng sức không cho thấy được nguyên nhân gây bệnh.

Bác sĩ chuyên khoa

Phan Thị Kim Ngân

Thạc sĩ - Bác sĩ Phan Thị Kim Ngân

Bác sĩ chuyên khoa: Nội tổng quátTim mạch - Bệnh viện Viện Tim, Tp.Hồ Chí Minh

Hơn 12 năm kinh nghiệm trong khám và điều trị các bệnh lý về tim mạch.

 

Hẹn gặp trực tiếp bác sĩ: 1900 1246   giờ hành chính -  0962161644  các giờ khác hoặc khẩn cấp.

3. Nguy cơ khi thực hiện bài test gắng sức?

Test gắng sức nhìn chung khá an toàn, không nguy hại và biến chứng rất hiếm gặp. Tuy nhiên, bệnh nhân vẫn có thể gặp một số biến chứng sau:

  • Huyết áp thấp: huyết áp có thể tụt trong lúc vận động gắng sức, gây cảm giác chóng mặt hoặc ngất xỉu. Triệu chứng giảm ngay khi bạn ngừng việc gắng sức và hoạt động quá mức.
  • Rối loạn nhịp tim: thường sẽ biến mất nhanh chóng ngay khi bạn ngừng thực hiện test.
  • Cơn đau tim (nhồi máu cơ tim): mặc dù rất hiếm khi gặp nhưng khi vận động quá mức thì có thể gây ra cơn đau tim cấp tính.

4. Bạn cần chuẩn bị gì trước khi làm bài test gắng sức?

Bác sĩ sẽ hướng dẫn kĩ về việc bệnh nhân cần chuẩn bị gì trước khi làm test.

Thức ăn và thuốc

Có thể bác sĩ sẽ yêu cầu nhịn ăn, nhịn uống và không hút thuốc trước khi thực hiện test. Bệnh nhân cũng cần tránh các chất có cafein trước ngày làm test.

Hãy hỏi bác sĩ rằng bệnh nhân có được tiếp tục sử dụng những thuốc đang dùng trước đó không bởi vì một số thuốc có thể ảnh hưởng đến kết quả của test gắng sức.

Nếu bệnh nhân đang dùng thuốc xịt hen suyễn hoặc trị bệnh đường hô hấp khác thì hãy mang theo khi thực hiện test gắng sức và cần báo với bác sĩ, phải đảm bảo được dùng thuốc xịt này trước khi làm test nếu không sẽ dẫn đến suy hô hấp.

Quần áo và vật dụng cá nhân

Mặc quần áo và mang giày dép sao cho thấy thoải mái. Không nền dùng dầu, kem dưỡng da trước khi thực hiện bài test.

5. Quá trình làm bài test gắng sức

Test gắng sức

Test sẽ thực hiện trong vòng 1 tiếng đồng hồ, bao gồm cả thời gian chuẩn bị và thời gian làm. Thời gian làm test chỉ mất khoảng 15 phút. Bệnh nhân sẽ thực hiện test bằng cách đi bộ trên thảm lăn hoặc đạp xe tại chỗ. Nếu bệnh nhân không thể thực hiện các hoạt động thể lực này thì sẽ được tiêm một loại thuốc làm họ giống như đang trong trạng thái tập thể dục bằng cách làm tăng lượng máu lên tim.

Baì test gắng sức để chẩn đoán các bệnh về tim mạch

Trước khi thực hiện test

Đầu tiên bác sĩ sẽ hỏi bệnh nhân một số câu liên quan đến tiền sử bệnh lý và thói quan bao lâu tập thể dục 1 lần. Điều này giúp bác sĩ quyết định mức độ gắng sức phù hợp với bệnh nhân trong khi test. Bác sĩ cũng sẽ nghe tim nghe phổi để xem có bất thường bệnh lí gây ảnh hưởng lên kết quả hay không.

Trong lúc thực hiện test

Điều dưỡng hoặc y tá sẽ dán những miếng dán (các điện cực) lên ngực, chân và cánh tay. Một số vùng cần được cạo sạch lông để dính miếng dán. Các điện cực sẽ gắn dây kết nối với máy đo điện tâm đồ (thiết bị ghi lại hoạt động điện tim). Một bao quấn ở cánh tay để đo huyết áp trong quá trình test. Bệnh nhân có thể sẽ phải thở qua một ống để xem khả năng thở trong khi hoạt động thể lực.

Nếu bệnh nhân không thể tập thể dục thì sẽ được tiêm loại thuốc làm tăng dòng máu chảy lên tim. Bệnh nhân có thể sẽ thấy nóng bừng hoặc thở nhanh nông giống như khi đang tập thể dục. Và họ cũng có thể bị đau đầu. 

Bệnh nhân sẽ tập trên thảm lăn hoặc đạp xe tại chỗ, khởi đầu với tốc độ chậm. Dần dần sẽ tăng mức độ. Bệnh nhân có thể giữ thăng bằng dựa vào tay vịn trên thảm lăn nhưng đừng nắm quá chặt vì sẽ làm sai kết quả test.

Bệnh nhân sẽ tiếp tục chạy trên thảm lăn cho đến khi nhịp tim tăng đến mục tiêu cần thiết hoặc cho đến khi có các triệu chứng bất thường và không thể tiếp tục bài test được nữa. Các triệu chứng này bao gồm:

  • Đau ngực từ trung bình – nặng
  • Thở nhanh nông
  • Huyết áp tăng hoặc tụt
  • Bất thường nhịp tim
  • Choáng, chóng mặt
  • Mệt mỏi
  • Thay đổi trong điện tâm đồ

Bệnh nhân và bác sĩ cần bàn bạc kĩ về vấn đề an toàn trước khi tiến hành thực hiện test. Bệnh nhân có thể yêu cầu dừng bài test bất cứ khi nào thấy khó chịu, mệt mỏi.

Sau khi thực hiện test

Sau khi đã hoàn thành bài test gắng sức, bệnh nhân có thể sẽ phải đứng tại chỗ trong vài giây và sau đó nằm xuống trong một khoảng thời gian. Bác sĩ trong lúc này sẽ quan sát xem có bất thường trong nhịp tim và nhịp thở hay không. Khi xong bài test, bệnh nhân có thể quay trở lại hoạt động như bình thường trừ khi bác sĩ có dặn dò đặc biệt.

6. Kết quả của bài test gắng sức

Nếu kết quả cho thấy chức năng tim bình thường có thể bệnh nhân sẽ không cần thực hiện các xét nghiệm khác.

Tuy nhiên nếu kết quả bình thường nhưng các triệu chứng bất thường không giảm thì bác sĩ có thể yêu cầu làm thêm các xét nghiệm khác bao gồm cả điện tâm đồ trước và sau tập thể dục, các xét nghiệm này sẽ có hiệu quả và cung cấp chi tiết hơn về chức năng tim nhưng có thể sẽ tốn chi phí khá nhiều.

Nếu kết quả từ test gắng sức cho thấy có bệnh động mạch vành hoặc rối loạn nhịp tim thì bác sĩ sẽ bắt đầu lên kế hoạch điều trị và bệnh nhân cần làm thêm những xét nghiệm khác như chụp động mạch vành.

Nếu test gắng sức dùng để quyết định phương pháp điều trị cho bệnh tim của bệnh nhân thì bác sĩ sẽ dựa vào kết quả để đánh giá hiệu quả hoặc thay đổi liệu trình điều trị.

Bạn Hương thân mến, hy vọng những thông tin mà chúng tôi hữu ích cho bạn. Nếu bạn muốn đặt khám với các bác sĩ của Hello Doctor, liên hệ với chúng tôi theo số điện thoại 1900 1246.



Bác sĩ khám, điều trị

Phan Thị Kim Ngân

Thạc sĩ - Bác sĩ Phan Thị Kim Ngân

Khoa: Nội tổng quát, Tim mạch

Nơi làm việc: Bệnh viện Viện Tim Hồ Chí Minh

Kinh nghiệm: 12 năm

Vị trí: Bác sĩ chuyên khoa

Đọc thêm

Chia sẻ 12 cách phòng chống tê tay chân hiệu quả
Tê tay chân là tình trạng chúng ta thường gặp phải trong cuộc sống. 12 cách mà các chuyên gia của chúng tôi đưa ra sau...
Đối phó với những cơn đau sau phẫu thuật lồng ngực ra sao?
Đa phần những người đã từng trải qua phẫu thuật lồng ngực thường phải chịu đựng những cơn đau sau đó. Để giúp cho những người trải qua phẫu thuật lồng ngực khắc phục và...
9 cách làm giảm tê tay chân hiệu quả có thể áp dụng tại nhà
Tê tay chân là vấn đề khá phổ biến mà hầu hết mọi người đều từng trải qua. Bạn hoàn toàn có thể áp dụng một số phương pháp để tự...
Dinh dưỡng dành cho người hay tê tay chân - nên và không nên ăn gì
Tê tay chân là một triệu chứng khá phổ biến trong cuộc sống, tuy nhiên không phải ai cũng biết cách để chữa trị. Các chuyên gia đã...
Bị tê tay chân có thể gây liệt tay chân không?
Chào bác sĩ, tôi tên là An. Thời gian gần đây tôi thường bị tê tay chân mà không rõ nguyên nhân. Tôi...

Đánh giá bài viết Gửi đánh giá

    Bình luận, đặt câu hỏi

    Các thông tin cá nhân của bạn sẽ không bị công khai

    Nội dung