Hỏi đáp cùng bác sĩ: Trầm cảm sau sinh xuất hiện khi nào?

Chào bác sĩ, vợ tôi mới sinh em bé được hai tháng nhưng thời gian gần đây thường ủ rũ và hay lo sợ. Tôi lo lắng vợ mình mắc phải bệnh trầm cảm sau sinh. Xin hỏi bác sĩ bệnh trầm cảm sau sinh xảy ra khi nào và tôi phải làm sao để nhận biết. Cảm ơn bác sĩ.

Tư vấn với Bác sĩ Tâm thần - Tâm lý (Bảo mật 100%)

Liên hệ ngay để được chuyên gia hỗ trợ điều trị Trầm cảm, Rối loạn lo âu, Mất ngủ.

Chat Zalo Gọi 1900 1246 Messenger

Hệ thống phòng khám tại: HCM, Hà Nội

Trả lời:

Chào bạn, cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi về cho chúng tôi. Theo thống kê, có khoảng 50-75% những người mới làm mẹ trải qua những thay đổi tâm lý bối rối trong việc nuôi con, được gọi là baby blues, và 10% bị trầm cảm nặng sau sinh trong năm đầu tiên. 

Trước hết, để giúp bạn hiểu rõ hơn về bệnh trầm cảm và trầm cảm sau sinh, bạn nên tra cứu thông tin trong bài viết:

• Trầm cảm bệnh học
• Bệnh trầm cảm sau sinh

Trầm cảm sau sinh là một dạng của bệnh trầm cảm, được chia thành nhiều loại khác nhau. Với mỗi loại sẽ có những biểu hiện và thời gian xuất hiện khác nhau. Dưới đây là một số dạng trầm cảm sau sinh vợ bạn có thể gặp phải.

1. Những thay đổi tâm lý sau sinh
2. Trầm cảm sau sinh
3. Lo âu sau sinh
4. Rối loạn ám ảnh cưỡng chế sau sinh
5. Rối loạn tâm thần sau sinh

1. Những thay đổi tâm lý sau sinh (hội chứng baby blues)

“Baby blues” là dạng trầm cảm sau sinh có những biểu hiện tiêu cực nhất nhưng kéo dài trong thời gian rất ngắn. Khoảng 50% đến 75% của tất cả các bà mẹ mới sinh sẽ trải qua một số cảm xúc tiêu cực sau khi sinh. Thông thường những cảm xúc này xảy ra đột ngột từ bốn đến năm ngày sau khi sinh em bé.

Các triệu chứng phổ biến nhất bao gồm:

• Khóc không có lý do rõ ràng
• Thay đổi tâm trạng với sự khó chịu và lo lắng
• Cảm thấy bị choáng ngợp
• Thay đổi trong ăn uống và ngủ

Các triệu chứng trên thường tự hết trong vòng 1 đến 2 tuần. Nghỉ ngơi càng nhiều càng tốt và nên có người bên cạnh giúp đỡ để giảm bớt những triệu chứng trên.

Để hiểu rõ hơn về hội chứng, bạn có thể xem thêm trong bài viết: Hội chứng Baby Blues là gì.

2. Trầm cảm sau sinh (postpartum depression)

Khoảng 15% phụ nữ mới sinh mắc phải tình trạng này. Các triệu chứng có thể xảy ra vài ngày sau khi sinh hoặc đôi khi muộn hơn, trong vòng một năm sau đó. Những phụ nữ bị trầm cảm sau sinh sẽ có những ngày tốt bình thường và những ngày tâm trạng tồi tệ. Các triệu chứng có thể nhẹ hoặc nặng, thường kéo dài hơn 2 tuần.

Vì trầm cảm sau sinh có thể gây nên những hậu quả nghiêm trọng nên cần phát hiện sớm và điều trị kịp thời. việc điều trị có thể bao gồm liệu pháp tâm lý và cả dùng thuốc.

3. Lo âu sau sinh (postpartum anxiety)

Lo âu sau sinh ảnh hưởng đến khoảng 10% phụ nữ sau sinh. Những phụ nữ này có thể chỉ có triệu chứng của rối loạn lo âu hoặc cũng có thể bị trầm cảm kết hợp với lo âu. Lo âu sau sinh cũng có thể gây nên trạng thái kích động, hoảng loạn cho người mẹ.

Triệu chứng nổi bật nhất của tình trạng này là người mẹ lo lắng liên tục, luôn sợ hãi rằng một điều gì đó xấu sẽ xảy ra. Lo âu sau sinh có thể điều trị và thường sẽ biến mất sau khi điều trị đúng cách.

4. Rối loạn ám ảnh cưỡng chế sau sinh (postpartum obsessive-compulsive disorder)

Người ta ước tính rằng khoảng 3-5% phụ nữ sau sinh sẽ gặp một số triệu chứng của rối loạn ám ảnh cưỡng chế sau sinh. Bệnh thường xuất hiện muộn sau khi trẻ được 1 tuổi nên đôi khi nó được cho là một bệnh mới xuất hiện chứ không phải rối loạn tâm lý sau sinh.

Người mẹ bị bệnh thường có triệu chứng tự bắt buộc phải làm những điều nhất định lặp đi lặp lại để giúp giảm bớt lo lắng và sợ hãi của mình.

Những phụ nữ bị rối loạn ám ảnh cưỡng chế sau sinh thường biết rằng những suy nghĩ, hành động và cảm xúc này không bình thường. Nhưng nỗi ám ảnh  đã lấn át tất cả, có thể cản trở một người mẹ chăm sóc đứa bé đúng cách.

5. Rối loạn tâm thần sau sinh

Rối loạn tâm thần sau sinh là dạng trầm cảm nặng nhất, nhưng may mắn thay nó là dạng hiếm gặp nhất. Nó xảy ra từ 1 đến 2 ca trong số 1.000 phụ nữ mới sinh. Bệnh khởi phát rất đột ngột và nghiêm trọng, thường trong vòng 2 đến 3 tuần sau khi sinh. Giai đoạn này dễ bị nhầm lẫn với tình trạng baby blues. Tuy nhiên, các biểu hiện của bệnh ngày càng nghiêm trọng và kéo dài. Các triệu chứng được đặc trưng của tình trạng này là:

• Hành vi kỳ quái
• Suy nghĩ tự tử
• Ảo giác và / hoặc ảo tưởng
• Suy nghĩ về việc làm tổn thương em bé
• Thay đổi tâm trạng nhanh
• Tăng động

Rối loạn tâm thần sau sinh được coi là trường hợp cấp cứu y tế và cần được điều trị ngay lập tức. Nếu không được điều trị, người bệnh sẽ bị tổn thương tâm lý lâu dài.

Xem thêm thông tin về dạng bệnh này trong bài viết: Rối loạn tâm thần sau sinh.

Nếu bạn hoặc ai đó mà bạn biết đang gặp bất cứ tình trạng nào ở trên, hãy đưa họ đi khám ngay để điều trị đúng cách. Hậu quả của căn bệnh này rất khó lường.

Có thể bạn sẽ có thêm một số thắc mắc cho căn bệnh này, chúng tôi xin đưa ra một số thông tin như sau: 

• Trầm cảm sau sinh chữa có lâu không
• Trầm cảm sau sinh kéo dài bao lâu

Hy vọng những thông tin của chúng tôi sẽ giúp ích được cho bạn. Nếu cần được tư vấn và điều trị bệnh trầm cảm sau sinh, bạn có thể liên hệ đặt khám với các bác sĩ chuyên điều trị trầm cảm của Hello Doctor theo số điện thoại 1900 1246.